პირადი დავალება

შენიშვნები

წმინდა წერილი მოყვანილია ძველი ქართული თარგმანით. ქრისტეს სიტყვები, ბრჭყალებითურთ, წითლად არის დაბეჭდილი. ANF = Ante-Nicene Fathers; NPNF2 = Nicene and Post-Nicene Fathers, Second Series; Easton = B. S. Easton, The Apostolic Tradition of Hippolytus (1934).

1იოანე 3:16 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ ესრეთ შეიყუარა ღმერთმან სოფელი ესე, ვითარმედ ძეცა თჳსი მხოლოდ-შობილი მოსცა მას, რაჲთა ყოველსა რომელსა ჰრწმენეს იგი, არა წარწყმდეს, არამედ აქუნდეს ცხორებაჲ საუკუნოჲ.“ იოანე 1:14 (ძველი ქართული თარგმანი) „და სიტყუაჲ იგი ჴორციელ იქმნა და დაემკჳდრა ჩუენ შორის, და ვიხილეთ დიდებაჲ მისი, დიდებაჲ ვითარცა მხოლოდ შობილისაჲ მამისა მიერ, სავსე მადლითა და ჭეშმარიტებითა.“ იოანე 1:18 (ძველი ქართული თარგმანი) „ღმერთი არავინ სადა იხილა; მხოლოდ-შობილმან ძემან, რომელი იყო წიაღთა მამისათა, მან გამოთქუა.“ 1 იოანეს 4:9 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამით გამოცხადნა სიყუარული ღმრთისაჲ ჩუენ შორის, რამეთუ ძე თჳსი მხოლოდ შობილი მოავლინა ღმერთმან სოფლად, რაჲთა ვცხონდეთ მის მიერ.“ ↩︎

2იოანე 16:7 (ძველი ქართული თარგმანი) „არამედ მე ჭეშმარიტსა გეტყჳ თქუენ: უმჯობეს არს თქუენდა, რაჲთა მე წარვიდე; უკუეთუ მე არა წარვიდე, ნუგეშინის-მცემელი იგი არა მოვიდეს თქუენდა; უკუეთუ მე წარვიდე, მოვავლინო იგი თქუენდა.“ იოანე 14:26 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო ნუგეშინის-მცემელი იგი სული წმიდაჲ, რომელი მოავლინოს სახელითა ჩემითა მამამან, მან გასწაოს თქუენ ყოველი და მოგაჴსენოს თქუენ ყოველი, რაოდენი გარქუ თქუენ.“ იოანე 15:26 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო რაჟამს მოვიდეს ნუგეშინის-მცემელი იგი, რომელი მე მოვავლინო თქუენდა მამისა ჩემისა მიერ, სული ჭეშმარიტებისაჲ, რომელი მამისაგან გამოვალს, მან წამოს ჩემთჳს.“ მარკოზი 16:19 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო უფალი შემდგომად სიტყუათა ამათ მათდა მიმართ ამაღლდა ზეცად და დაჯდა მარჯუენით ღმრთისა.“ საქმე 1:9 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ესე ვითარცა თქუა, ამაღლდა, ხედვიდეს რაჲ იგინი, და ღრუბელმან შეიწყნარა იგი თუალთაგან მათთა.“ საქმე 2:33 (ძველი ქართული თარგმანი) „მარჯუენითა უკუე მისითა ამაღლდა და აღთქუმაჲ სულისა წმიდისაჲ მოიღო მამისაგან და მოჰფინა, რომელსა-ესე აწ თქუენ ხედავთ და გესმის.“ ებრაელთა 1:3 (ძველი ქართული თარგმანი) „რომელი-იგი არს ბრწყინვალებაჲ დიდებისაჲ და ხატი ძლიერებისა მისისაჲ, უტჳრთვან ყოველნივე სიტყჳთა მით ძლიერებისა მისისაჲთა, თავისა მიერ თჳსისა განწმედაჲ ცოდვათა ჩუენთაჲ ყო; და დაჯდა იგი მარჯუენით სიმდიდრესა მისსა მაღალთა შინა;“ ↩︎

3მათე 4:10 (ძველი ქართული თარგმანი) „…უფალსა ღმერთსა შენსა თაყუანის-სცე და მას მხოლოსა ჰმსახურებდე.“ იოანე 13:13 (ძველი ქართული თარგმანი) „თქუენ მხადით მე: მოძღუარო და უფალო, და კეთილად სთქუთ, რამეთუ ვარ.“ მათე 6:24 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვერვის ჴელ-ეწიფების ორთა უფალთა მონებად: ანუ ერთი იგი მოიძულოს და სხუაჲ იგი შეიყუაროს, ანუ ერთისაჲ მის თავს-იდვას და ერთი იგი შეურაცხ-ყოს. ვერ ჴელ-ეწიფების ღმრთისა მონებად და მამონაჲსა.“ რომაელთა 14:8 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ გინა თუ ცხოველ ვართ, უფლისად ცხოველ ვართ, და გინა თუ მოვსწყდებით, უფლისა მიერვე მოვსწყდებით; გინა თუ ცოცხალ ვიყვნეთ, გინა თუ მოვსწყდეთ, უფლისანი ვართ.“ 1 კორინთელთა 6:19–20 (ძველი ქართული თარგმანი) „არა უწყითა, რამეთუ ჴორცნი ეგე თქუენნი ტაძარნი თქუენ შორის სულისა წმიდისანი არიან, რომელ-ეგე გაქუს ღმრთისაგან, და არა ხართ თჳსთა თავთანი? რამეთუ სასყიდლით სყიდულ ხართ. ადიდეთ უკუე ღმერთი ჴორცითა მაგით თქუენითა და სულითა მაგით თქუენითა, რომელი-იგი არს ღმრთისაჲ.“ პოლიკარპეს მარტვილობა 9 (ANF 1): „ოთხმოცდაექვსი წელია მას ვემსახურები და მას არასოდეს უვნია ჩემთვის: როგორღა შემიძლია ვგმო ჩემი მეუფე და ჩემი მაცხოვარი?“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

41 იოანეს 3:8 (ძველი ქართული თარგმანი) „…ამისთჳს გამოცხადნა ძე ღმრთისაჲ, რაჲთა დაარღჳნეს საქმენი ეშმაკისანი.“ იაკობის 4:7 (ძველი ქართული თარგმანი) „დაემორჩილენით ღმერთსა და წინა-აღუდეგით ეშმაკსა, და ივლტოდის თქუენგან.“ ეფესელთა 6:11 (ძველი ქართული თარგმანი) „შეიმოსეთ ყოვლად საჭურველი იგი ღმრთისაჲ, რაჲთა შეუძლოთ თქუენ წინა-დადგომად მანქანებათა მათ ეშმაკისათა.“ იპოლიტე, სამოციქულო გადმოცემა 21 (Easton): „განგიდგები შენ, სატანა, და ყველა შენს მსახურს და ყველა შენს საქმეს.“ (ნათარგმნია Easton-ის ინგლისური ტექსტიდან) ტერტულიანე, De Spectaculis 4 (ANF 3): „საჯაროდ ვმოწმობთ, რომ განვუდექით ეშმაკს, მის ამპარტავნებასა და მის ანგელოზებს.“ (ნათარგმნია ANF 3-ის ინგლისური ტექსტიდან) კირილე იერუსალიმელი, კატეხიზური სწავლანი 19 (მისტაგოგიური 1), 4–8 (NPNF2 7): „…გებრძანება, რომ თქვა, მისკენ ხელგაწვდილმა, თითქოს იგი იქვე იყოს: «განგიდგები შენ, სატანა». … შემდეგ, მეორე ფრაზით, გასწავლიან, რომ თქვა: «და ყველა შენს საქმეს».“ (ნათარგმნია NPNF2 7-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

5გამოცხადება 5:13 (ძველი ქართული თარგმანი) „…რომელი ზის საყდართა ზედა და კრავისა, კურთხევაჲ და პატივი და დიდებაჲ და სიმტკიცე უკუნითი უკუნისამდე, ამინ.“ 1 ტიმოთეს 1:17 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო მეუფესა მას საუკუნეთასა უხრწნელსა, უხილავსა, მხოლოსა ბრძენსა ღმერთსა პატივი და დიდებაჲ უკუნითი უკუნისამდე. ამინ.“ იუდას 25 (ძველი ქართული თარგმანი) „მხოლოსა ბრძენსა ღმერთსა მაცხოვარსა ჩუენსა, დიდებაჲ და სიმდიდრე, სიმტკიცე და ჴელმწიფებაჲ უწინარეს ყოველთა საუკუნეთა და აწ და უკუნითი უკუნისამდე. ამინ.“ რომაელთა 14:26 (ძველი ქართული თარგმანი) „მხოლოსა ბრძენსა ღმერთსა, ქრისტე იესუჲს მიერ, რომლისაჲ არს დიდებაჲ უკუნითი უკუნისამდე. ამინ.“ „მაღალი ღმერთი“: დაბადება 14:18–20 (ძველი ქართული თარგმანი) „და მელქიზედეკ-ცა, მეფემან სალომისმან, გამოართუნა პურნი და ღჳნოჲ. ხოლო იყო მღდელი ღმრთისა მაღლისა. და აკურთხა აბრაამ და თქუა: კურთხეულ არს აბრაამ ღმრთისა მიერ მაღლისა, რომელმან შექმნა ცაჲ და ქუეყანაჲ, და კურთხეულ არს ღმერთი მაღალი, რომელმან მოგცნა მტერნი შენნი ქუეშე ჴელთა შენთა. და მისცა მას აბრაამ ათეული ყოველთაგან.“ მარკოზი 5:7 (ძველი ქართული თარგმანი) „ღაღადებდა ჴმითა დიდითა და იტყოდა: რაჲ ძეს ჩემი და შენი, იესუ, ძეო ღმრთისა მაღლისაო? გაფუცებ შენ ღმერთსა, ნუ მტანჯავ მე.“ ლუკა 8:28 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ვითარცა იხილა მან იესუ, ღაღატ-ყო და შეუვრდა ფერჴთა მისთა და ჴმითა დიდითა იტყოდა: რაჲ ძეს ჩემი და შენი, იესუ, ძეო ღმრთისა მაღლისაო? გევედრები, ნუ მტანჯავ მე.“ საქმე 16:17 (ძველი ქართული თარგმანი) „ესე მისდევდა პავლეს და ჩუენ, ჴმობდა და იტყოდა: ესე კაცნო მონანი არიან ღმრთისა მაღლისანი, რომელნი გახარებენ თქუენ გზათა ცხორებისათა.“ ↩︎

6იაკობის 1:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „…ათორმეტთა ნათესავთა, – გიხაროდენ!“ 1 პეტრეს 1:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „…მწირთა, განთესულთა პონტოჲსა და გალატიისა, კაბადუკიისა, ასიისა და ბითჳნიისათა…“ იოანე 11:52 (ძველი ქართული თარგმანი) „…რაჲთა შვილნიცა ღმრთისანი განბნეულნი შეკრიბნეს ერთად.“ იოანე 10:16 (ძველი ქართული თარგმანი) „და სხუანიცა ცხოვარნი მიდგან, რომელნი არა არიან ამის ეზოჲსაგანნი, იგინიცა ჯერ-არიან მოყვანებად ჩემდა, და ჴმისა ჩემისაჲ ისმინონ და იყვნენ ერთ სამწყსო და ერთ მწყემს.“ საქმე 8:4 (ძველი ქართული თარგმანი) „და რომელნი-იგი მიმოდაიბნინეს, ვიდოდეს და ახარებდეს სიტყუასა მას ცხოვრებისასა.“ ↩︎

7დანიელი 2:41–44 (ძველი ქართული თარგმანი) „და რამეთუ იხილენ ფერჴნი და თითნი კერძოდ უკუე რკინისანი და კერძოდ კეცისანი - მეფობა განწვალებული იყო და ძირისაგან რკინისა იყო მის შორის, ვითარსახედ იხილე რკინაჲ, აღრეული კეცსა თიჴისასა, და თითნი ფერჴთანი, ზოგნი უკუე რკინისანი, ხოლო ზოგნი კეცისანი, და ზოგი მეფობისაჲ იყოს ძლიერ, და მისგან იყოს შემუსრვილი. და რამეთუ იხილე რკინა, აღრეული კეცსა თიჴისასა, თანაღრეულნი იყუნენ თესლთა შორის კაცთასა და არა იყვნენ თანაღწებულნი, ესრეთსახედ მათსა, ვითარ-იგი რკინა არ თანაღეზავების კეცსა. და დღეთა შინა მათ მეფესათასა აღადგინოს ღმერთმან ცისამან მეფობა, რომელი საუკუნეთადმი არა განიხრწნას, და მეფობაჲ მისი ერსა სხუასა არა დაუშთეს და დააწულილნეს და განფიწლნეს მეფობანი ყოველნი, და იგი აღდგეს საუკუნეთადმი.“ დანიელი 7:7 (ძველი ქართული თარგმანი) „და შემდგომად მისსა ვხედევდ ხილვასა შინა ღამისასა: და, აჰა, მჴეცი მეოთხე საშინელი და განსაკჳრვებელი და ძლიერი მეტად, და კბილნი მისნი რკინისანი და დიდნი, ჭამდა და დააწულილებდა, და დანაშთომთა მისთა დასთრგუნვიდა. და იგი განხრწნიდა მეტადრე უფროს ყოველთა მჴეცთა უწინარესთა მისთასა და რქანი ედგნეს მას ათნი.“ დანიელი 7:20 (ძველი ქართული თარგმანი) „და რქათა მისთათჳს ათთა თავისა მისისა შორისთა მისსა, და ერთისა მის რქისა, მავალისა და განმჴდელისა, უპირველესი იგი სამისა, რქისა მის, რომლისანი თუალნი და პირი მეტყველი დიდსა, და ხილვა მისი უმეტეს სხვათა.“ დანიელი 7:24 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ათნი რქანი მისნი ათნი მეფენი აღდგენ…“ გამოცხადება 12:3 (ძველი ქართული თარგმანი) „და იხილვა სხუაჲ სასწაული ცათა შინა: და აჰა ვეშაპი ცეცხლისაჲ დიდი, რომელსა ედგნეს თავნი შჳდნი და რქანი ათნი, და თავთა ზედა მისთა შჳდნი გჳრგჳნნი.“ გამოცხადება 13:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „და დავდეგ მე ქჳშასა ზედა ზღჳსასა და ვიხილე მჴეცი ერთი აღმომავალი ზღჳთ, რომელსა აქუნდეს ათნი რქანი და შჳდნი თავნი, და რქათა ზედა მისთა ათნი გჳრგჳნნი, და თავთა ზედა მისთა სახელნი გმობისანი.“ გამოცხადება 17:3 (ძველი ქართული თარგმანი) „და წარმიყვანა მე სულითა უდაბნოს, და ვიხილე დედაკაცი, მჯდომარე მჴეცსა ზედა წითელსა, სავსესა სახელებითა გმობისაჲთა, რომელსა ედგნეს შჳდნი თავნი და ათნი რქანი.“ გამოცხადება 17:7 (ძველი ქართული თარგმანი) „და მრქუა მე ანგელოზმან მან: რად დაგიკჳრდა? მე გითხრა შენ საიდუმლოჲ დედაკაცისაჲ მის და მჴეცისაჲ, რომელსა-იგი უტჳრთავს, რომელსა ჰქონან შჳდნი თავნი და ათნი რქანი.“ გამოცხადება 17:12 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ათნი იგი რქანი, რომელ იხილენ, ათნი მეფენი არიან, რომელთა მეფობაჲ არღა მიუღია, არამედ ჴელმწიფებასა, ვითარცა მეფენი, ერთსა ჟამსა მიიღებენ მჴეცისა მის თანა.“ გამოცხადება 17:13 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამათ ერთი ნებაჲ აქუს და ძალსა და ჴელმწიფებასა მათსა მჴეცსა მისცემენ.“ გამოცხადება 17:16–17 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ათნი იგი რქანი, რომელ იხილენ, და მჴეცი - მათ მოიძულონ მეძავი იგი, განრყუნილ და შიშუელ ყონ იგი, და ჴორცნი მისნი შეჭამნენ და იგი დაწუან ცეცხლითა. რამეთუ ღმერთმან მოსცა გულთა მათთა ყოფად ნებისა მისისა და ყოფად ნებისა ერთისა და მიცემად მეფობაჲ მათი მჴეცსა, ვიდრემდის აღესრულნენ სიტყუანი ღმრთისანი.“ ირინეოსი, მწვალებლობათა წინააღმდეგ V.26.1 (ANF 1): „ის ათი მეფე, რომლებიც მაშინ აღდგებიან და რომელთა შორისაც გაიყოფა ის იმპერია, რომელიც ახლა განაგებს [დედამიწას].“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) იპოლიტე, ტრაქტატი ქრისტესა და ანტიქრისტეს შესახებ 25, 27–28 (ANF 5): „მეოთხე მხეცის ათი რქა ათ სამეფოზეა განაწილებული.“ (ნათარგმნია ANF 5-ის ინგლისური ტექსტიდან) ლაქტანციუსი, საღვთო ინსტიტუციები VII.16 (ANF 7): „ვიდრე ერთდროულად არ აღდგებიან ათი მეფე, რომლებიც სოფელს გაიყოფენ არა მის სამართავად, არამედ შესაჭმელად.“ (ნათარგმნია ANF 7-ის ინგლისური ტექსტიდან) ბარნაბას ეპისტოლე 4 (ANF 1): „ათი სამეფო იმეფებს დედამიწაზე, და მათ შემდეგ აღდგება მცირე მეფე, რომელიც სამ მეფეს ერთად დაიმორჩილებს.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

81 ტიმოთეს 4:14 (ძველი ქართული თარგმანი) „ნუ უდებ-ჰყოფ, რომელ-ეგე არს შენ თანა მადლი, რომელი მოგეცა შენ წინაწარმეტყუელებითა, დასხმითა ჴელთა ხუცობისათა.“ 2 ტიმოთეს 1:6 (ძველი ქართული თარგმანი) „რომლისათჳს მოგაჴსენებ შენ განცხოველებად მჴურვალედ მადლსა მას ღმრთისასა, რომელ არს შენ თანა დასხმითა ჴელთა ჩემთაჲთა.“ 1 ტიმოთეს 5:22 (ძველი ქართული თარგმანი) „ჴელთა ადრე-ადრე ნუვის დაასხამ, ნუცა ეზიარები სხჳსა ცოდვათა; თავი შენი წმიდად დაიმარხე.“ საქმე 6:6 (ძველი ქართული თარგმანი) „და დაადგინნეს წინაშე მოციქულთა და ილოცეს, და დაასხნეს მათ ზედა ჴელნი მათნი.“ საქმე 13:3 (ძველი ქართული თარგმანი) „მაშინ იმარხეს და ილოცეს და დაასხნეს მათ ზედა ჴელნი მათნი და განუტევნეს.“ საქმე 14:23 (ძველი ქართული თარგმანი) „და უკურთხნეს მათ ეკლესიად-ეკლესიად ხუცესნი, და ლოცვითა და მარხვითა შეჰვედრნეს იგინი უფალსა, რომლისაცა მიმართ ჰრწმენა.“ ტიტეს 1:5 (ძველი ქართული თარგმანი) „…დაადგინნე ქალაქად-ქალაქად ხუცესნი, ვითარცა-იგი მე გიბრძანე შენ…“ იპოლიტე, სამოციქულო გადმოცემა 2 (Easton): „ეპისკოპოსებმა ხელი დაასხან მას, ხოლო ხუცესთა დასი დუმილით იდგეს.“ (ნათარგმნია Easton-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

91 კლემენტი 42 (ANF 1): „დაადგინეს [თავიანთი შრომის] პირველი ნაყოფი, რომლებიც წინასწარ სულით გამოცადეს, ეპისკოპოსებად და დიაკვნებად მათთვის, ვისაც შემდგომ უნდა ერწმუნა.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) 1 კლემენტი 44: „დაადგინეს ზემოხსენებული [მსახურნი], შემდეგ კი მითითება მისცეს, რომ როცა ესენი მიიძინებდნენ, სხვა გამოცდილ კაცებს მიეღოთ მათი მსახურება.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ირინეოსი, მწვალებლობათა წინააღმდეგ III.3.1 (ANF 1): „შეგვიძლია ჩამოვთვალოთ ისინი, ვინც მოციქულებმა ეკლესიებში ეპისკოპოსებად დაადგინეს, და [ვაჩვენოთ] მათი მემკვიდრეობა ჩვენს დრომდე.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) III.3.3: „ნეტარმა მოციქულებმა, ეკლესიის დაარსებისა და აღშენების შემდეგ, საეპისკოპოსო მსახურება ლინოსს ჩააბარეს ხელში.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ტერტულიანე, მწვალებელთა წინააღმდეგ პრესკრიფციის შესახებ 32 (ANF 3): „გადაშალონ თავიანთი ეპისკოპოსების ნუსხა, რომელიც სათანადო მემკვიდრეობით თავიდანვე მოდის.“ (ნათარგმნია ANF 3-ის ინგლისური ტექსტიდან) ევსები, საეკლესიო ისტორია III.4 (ლინოსი) (NPNF2 1): „…ლინოსი, რომელსაც იგი ტიმოთესადმი მეორე ეპისტოლეში რომში თავის თანამგზავრად იხსენიებს, იქაური ეკლესიის საეპისკოპოსო კათედრაზე პეტრეს მემკვიდრე იყო, როგორც ეს უკვე ნაჩვენებია.“ (ნათარგმნია NPNF2 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) III.22 (ევოდიოსი): „ამ დროს იგნატე ცნობილი იყო, როგორც ანტიოქიის მეორე ეპისკოპოსი, ევოდიოსი კი პირველი იყო.“ (ნათარგმნია NPNF2 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) III.36 (იგნატე): „…იგნატე, რომელიც ანტიოქიის ეპისკოპოსად აირჩიეს, პეტრეს შემდეგ მემკვიდრეობით მეორე, და რომლის სახელსაც დღემდე მრავალნი ადიდებენ.“ (ნათარგმნია NPNF2 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) კვიპრიანე, ეპისტოლე 26.1 (ANF 5; ოქსფორდის გამოც. 33): „ეკლესია ეპისკოპოსებზეა დაფუძნებული, და ეკლესიის ყოველი საქმე ამავე წინამძღოლთა მიერ იმართება.“ (ნათარგმნია ANF 5-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

10მათე 10:1–4 (ძველი ქართული თარგმანი) „და მოუწოდა ათორმეტთა მოწაფეთა თჳსთა და მისცა მათ ჴელმწიფებაჲ სულთა ზედა არაწმიდათა, რაჲთა განასხმიდენ მათ და განჰკურნებდენ ყოველთა სენთა და ყოველთა უძლურებათა. ხოლო ათორმეტთა მათ მოციქულთა სახელები ესე არს: პირველად სიმონ, რომელსა ეწოდა პეტრე, და ანდრეა, ძმაჲ მისი, იაკობ ზებედესი და იოვანე, ძმაჲ მისი, ფილიპე და ბართლომე, თომა და მატთეოს მეზუერე, იაკობ ალფესი და ლებეოს, რომელსა ეწოდა თადეოს, სიმონ კანანელი და იუდა ისკარიოტელი, რომელმანცა განსცა იგი.“ ლუკა 6:13 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ვითარცა განთენა დღე, მოუწოდა მოწაფეთა თჳსთა და გამოირჩინა ათორმეტნი მათგანნი, რომელთაცა მოციქულად უწოდა:“ (თორმეტნი). გალატელთა 1:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „პავლე მოციქული არა კაცთაგან, არცა კაცთა მიერ, არამედ იესუ ქრისტეს მიერ და ღმრთისა მამისა, რომელმან აღადგინა იგი მკუდრეთით,“ საქმე 9:15 (ძველი ქართული თარგმანი) „ჰრქუა მას უფალმან: მივედ შენ, რამეთუ მე ჭური რჩეული მიპოვნიეს იგი, რაჲთა ზე აქუნდეს სახელი ჩემი წინაშე ყოველთა წარმართთა, და მეფეთა და მთავართა, ძეთა ისრაჱლისათა.“ გალატელთა 2:9 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ვითარცა ცნეს მადლი იგი, რომელ მოცემულ იყო ჩემდა, იაკობ და კეფა და იოვანე, რომელნი-იგი ჰგონებდეს სუეტად თავთა თჳსთა, მარჯუენე მოგუცეს მე და ბარნაბას ზიარებისაჲ, რაჲთა ჩუენ წარმართთა მიმართ, ხოლო იგინი წინადაცუეთილებისა მიმართ.“ (პავლე). ლუკა 10:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ამისა შემდგომად გამოირჩინა უფალმან სხუანი სამეოც და ათნი და წარავლინნა იგინი ორ-ორნი წინაშე მისსა ყოველსა ქალაქებსა და დაბნებსა, ვიდრეცა ეგულებოდა მას მისლვად.“ ლუკა 10:16 (ძველი ქართული თარგმანი) „რომელმან თქუენი ისმინოს, ჩემი ისმინა; და რომელმან თქუენ შეურაცხ-გყვნეს, მე შეურაცხ-მყოფს; და რომელმან მე შეურაცხ-მყოს, შეურაცხ-ჰყოფს მომავლინებელსა ჩემსა.“ ევსები, საეკლესიო ისტორია I.12 (NPNF2 1), სამოცდაათთა შესახებ: „ამბობენ, რომ თადეოზიც მათ შორის იყო…“ (ნათარგმნია NPNF2 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

111 ტიმოთეს 3:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „სარწმუნო არს სიტყუაჲ: უკუეთუ ვისმე ეპისკოპოსობის უნდეს, კეთილისა საქმესა გული ეტყჳს.“ 1 ტიმოთეს 3:2–7 (ძველი ქართული თარგმანი) „ჯერ-არს ეპისკოპოსისაჲ, რაჲთა უბრალო იყოს, ერთის ცოლის ქმარ, ფრთხილ, წმიდა, შემკულ, სტუმართ მოყუარე, სწავლულ, არა მეღჳნე, არა ანგაჰრ, არა საძაგელის შემძინელ, არამედ მყუდრო, ულალველ, ვერცხლის უყუარულ, თჳსისა სახლისა კეთილად განმგებელ, შვილნიმცა უსხენ დამორჩილებულნი ყოვლითა ღირსებითა. ხოლო უკუეთუ ვინმე თჳსისა სახლისა განგებაჲ არა იცის, ვითარ-მე ეკლესიათა ღმრთისათა მოღუაწებაჲ აგოს? ნუ ახალნერგ, რაჲთა არა განლაღნეს და საშჯელსა შევარდეს ეშმაკისასა. არამედ ჯერ-არს მისა, რაჲთა წამებაჲცა კეთილი აქუნდეს გარეშეთგან, რაჲთა არა ყუედრებასა შევარდეს და საფრჴესა ეშმაკისასა.“ ტიტეს 1:7–9 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ ჯერ-არს ეპისკოპოსისა უბიწო ყოფაჲ, ვითარცა ღმრთისა მნისაჲ, ნუ თავჴედ, ნუ გულ-მწყრალ, ნუ მოღჳნე, ნუ მოლალე, ნუ საძაგელის შემძინელ, არამედ სტუმრის მოყუარე, კეთილის მოყუარე, წმიდა, მართალ, ღირს, მოთმინე, თავს-მდებელ მსგავსად მოძღურებისა მის, სარწმუნეობისა სიტყჳსა, რაჲთა შემძლებელ იყოს ნუგეშინის-ცემადცა მოძღურებასა მას შინა სიცოცხლისასა და სიტყჳს- მგებელთა მათ მამხილებელ.“ საქმე 20:28 (ძველი ქართული თარგმანი) „ეკრძალენით უკუე თავთა თქუენთა და ყოველსავე სამწყსოსა, რომელსა-ეგე თქუენ სულმან წმიდამან დაგადგინნა მოღუაწედ და მწყსად ეკლესიასა უფლისა ღმრთისასა, რომელი მოიგო სისხლითა თჳსითა.“ ფილიპელთა 1:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „პავლე და ტიმოთე, მონანი იესუ ქრისტესნი, ყოველთა წმიდათა ქრისტე იესუჲს მიერ, რომელნი ხართ ფილიპეს შინა, ეპისკოპოსთა თანა და დიაკონთა:“ 1 პეტრეს 5:1–4 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხუცესთა მათ თქუენ შორის ვჰლოცავ, ვითარცა თანა-ხუცესი და მოწამე ვნებათა ქრისტესთაჲ, და მერმისა მის გამოჩინებადისა დიდებისა ზიარი; მწყსიდით თქუენ შორის სამწყსოსა მას ღმრთისასა. იღუწიდით ნუ იძულებით, არამედ ნეფსით, ნუცა საძაგელისა შეძინებით, არამედ გულს-მოდგინეთ. ნუცა ვითარმცა ეუფლებოდეთ მნეთა მათ, არამედ სახე ექმნენით სამწყსოსა მას. და გამოჩინებასა მას მწყემსთ მთავრისასა მოიღოთ დაუჭნობელი იგი დიდებისა გჳრგჳნი.“ იგნატე, ეფესელთა მიმართ 6 (ANF 1): „ეპისკოპოსს ისე უნდა შევხედოთ, როგორც თავად უფალს.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) მაგნეზიელთა მიმართ 6: „თქვენი ეპისკოპოსი ღმრთის ადგილას წინამძღოლობს, თქვენი ხუცესნი კი მოციქულთა კრების ადგილას.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ტრალიელთა მიმართ 3: „ასევე ყველამ პატივი სცეს დიაკვნებს, როგორც იესო ქრისტეს დადგენილებას, ეპისკოპოსს – როგორც იესო ქრისტეს, რომელიც მამის ძეა, და ხუცესებს – როგორც ღმრთის სინედრიონს და მოციქულთა კრებულს. მათ გარეშე ეკლესია არ არსებობს.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) სმირნელთა მიმართ 8: „სადაც ეპისკოპოსი გამოჩნდება, იქ იყოს [ხალხის] სიმრავლეც; ისევე, როგორც სადაც იესო ქრისტეა, იქ არის კათოლიკე ეკლესია.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

12მათე 13:52 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ჰრქუა მათ: ამისთჳს ყოველი მწიგნობარი, დამოწაფებული სასუფეველსა ცათასა, მსგავს არს იგი კაცსა სახლისა უფალსა, რომელმან გამოიღის საუნჯისაგან თჳსისა ძუელი და ახალი.“ მათე 23:34 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამისთჳს აჰა ესერა მე მოვავლინნე თქუენდა წინაწარმეტყუელნი, ბრძენნი და მწიგნობარნი…“ ეზრა 7:6 (ძველი ქართული თარგმანი) „ესე ეზრა, რომელი გამოვიდა ბაბილონით, იყო მწერალი მალედ სჯულისა მის მოსესისა, რომელი-იგი მოსცა უფალმან ღმერთმან ისრაჱლისამან. და მისცა მას მეფემან ყოველივე, რაცა უნდა და ითხოვოს. რამეთუ ჴელი უფლისა ღმრთისა იყო მის თანა.“ ეზრა 7:10 (ძველი ქართული თარგმანი) „და დაიდვა ეზრა გულსა თჳსსა მოძიებად სჯულისა მის უფლისა და აღწერად მისა და სწავლად ისრაელისა ბრძანებანი და მსჯავრნი.“ ამბაკუმი 2:2 (ძველი ქართული თარგმანი) „და მომიგო ჩემდამო უფალმან და თქუა: დაწერე ხილვაჲ განცხადებულად ფიცარსა, რაჲთა სდევდეს აღმომკითხველი მათი“ იერემია 30:2 (ძველი ქართული თარგმანი) „ესრეთ თქუა უფალმან ძალთამან, ღმერთმან ისრაილისამან, მეტყველმან: დაწერენ შენდად სიტყვანი ყოველნი, რომელნი გამოვაცხადენ შენდამი წიგნსა ზედა,“ გამოცხადება 1:11 (ძველი ქართული თარგმანი) „რომელი მეტყოდა, ვითარმედ: რომელსა-ესე ჰხედავ, დაწერე წიგნსა შინა და წარეც შჳდთა მათ ეკლესიათა: ეფესოს და ზმირნას და პერღამოს და თჳატრის და სარდეს და ფილადელფიას და ლავდიკის.“ გამოცხადება 1:19 (ძველი ქართული თარგმანი) „დაწერე უკუე, რაჲ-ესე იხილე და რაჲ-ესე არს და რაჲ ეგულების ყოფად შემდგომად ამისა.“ ↩︎

13ეფესელთა 4:11 (ძველი ქართული თარგმანი) „და მან მოსცნა, რომელნიმე მოციქულნი, რომელნიმე წინაწარმეტყუელნი, რომელნიმე მახარებელნი, რომელნიმე მწყემსნი და მოძღუარნი“ რომაელთა 12:4–8 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვითარცა ერთსა მას გუამსა მრავალ ასოებ აქუს, ხოლო ასოებსა მას ყოველსა არა იგივე საქმე აქუს, ეგრეთცა ჩუენ ყოველნი ერთ გუამ ვართ ქრისტეს მიერ, ხოლო თითოეული ურთიერთას ასოებ ვართ. ხოლო გუაქუს ჩუენ ნიჭები მადლისა მისებრ მოცემულისა ჩუენდა თითო-სახედ, გინა თუ წინაწარმეტყუელებაჲ საზომისაებრ სარწმუნოებისა, გინა რომელი ჰმსახურებდეს მსახურებითა მით; გინა რომელი ასწავებდეს - სწავლითა მით; გინა რომელი ნუგეშინის-სცემდეს - ნუგეშინის-ცემითა მით; რომელი მისცემდეს - უხუებით; რომელი ზედა-ადგებოდის - მოსწრაფებით; რომელი სწყალობდეს - მხიარულებით,“ 1 კორინთელთა 12:4–11 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო განყოფანი მადლთანი არიან, და იგივე სული არს. და განყოფანი მსახურებათანი არიან, და იგივე თავადი უფალი არს. და განყოფანი შეწევნათანი არიან, და იგივე თავადი ღმერთი არს, რომელი შეიქმს ყოველსა ყოველთა შორის. ხოლო თჳთოეულსა ჩუენსა მიცემულ არს გამოცხადებაჲ იგი სულისაჲ უმჯობესისათჳს. რომელსამე სულისა მისგან მიცემულ არს სიტყუაჲ სიბრძნისაჲ, ხოლო სხუასა სიტყუაჲ მეცნიერებისაჲ მითვე სულითა, და სხუასა სარწმუნოებაჲ მისვე სულისაგან, რომელსამე მადლი კურნებათაჲ მისგანვე სულისა, რომელსამე შეწევნანი ძალთანი, რომელსამე წინაწარმეტყუელებაჲ, რომელსამე განკითხვაჲ სულთაჲ, და სხუასა თესლად-თესლადი ენათაჲ, და სხუასა თარგმანებაჲ ენათაჲ. ხოლო ამას ყოველსა შეეწევის ერთი და იგივე სული, განუყოფს თჳთოეულად კაცად-კაცადსა, ვითარცა ჰნებავს.“ 1 კორინთელთა 12:28–29 (ძველი ქართული თარგმანი) „და რომელნიმე დაადგინნა ღმერთმან ეკლესიათა: პირველად მოციქულნი, მეორედ - წანაწარმეტყუელნი, მესამედ - მოძღუარნი, მერმე - ძალნი, მაშინღა მადლნი კურნებათანი, შეწევნანი, ღუწოლანი, თესლად-თესლადი ენათაჲ. ნუ ყოველნი მოციქულ იყვნენა? ნუ ყოველნი წანაწარმეტყუელ? ნუ ყოველნი მოძღუარ? ნუ ყოველნი ძალ?“ 1 კორინთელთა 7:7 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ მნებავს ყოვლისა კაცისა ყოფად, ვითარცა თავი ჩემი; არამედ კაცად-კაცადსა თჳსი მადლი აქუს ღმრთისაგან, რომელსამე ესრეთ და რომელსამე ეგრეთ.“ 1 პეტრეს 4:10–11 (ძველი ქართული თარგმანი) „კაცად-კაცადმან, ვითარცა მიიღო მადლი, ეგრეთვე ურთიერთას ამსახურებდით მას, ვითარცა კეთილნი მნენი მრავალ-ფერისა მის ნიჭისა ღმრთისანი. რომელი იტყოდის, ვითარცა სიტყუათა ღმრთისათა; რომელი ჰმსახურებდეს, ვითარცა ძალისაგან, რომელსა მოსცემს ღმერთი, რაჲთა ყოველსა შინა იდიდებოდის ღმერთი იესუ ქრისტეს მიერ, რომლისაჲ არს დიდებაჲ და სიმტკიცე უკუნითი უკუნისამდე, ამინ.“ 1 კლემენტი 41 (ANF 1): „თითოეულმა თქვენგანმა, ძმანო, მადლი შესწიროს ღმერთს თავის წესრიგში … ისე, რომ არ გადააბიჯოს მისთვის დაწესებული მსახურების კანონს.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) დიდაქე 15.1 (ANF 7): „ამიტომ დაიდგინეთ ეპისკოპოსები და დიაკვნები, უფლის ღირსნი, თვინიერი კაცები, ვერცხლის არმოყვარენი, ჭეშმარიტნი და გამოცდილნი; რადგან ისინიც გიწევენ თქვენ წინასწარმეტყველთა და მოძღვართა მსახურებას.“ (ნათარგმნია ANF 7-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

14მათე 16:18–19 (ძველი ქართული თარგმანი) „…და მიგცნე შენ კლიტენი სასუფეველისა ცათაჲსანი; და რომელი შეჰკრა ქუეყანასა ზედა, კრულ იყოს იგი ცათა შინა; და რომელი განჰჴსნა ქუეყანასა ზედა, ჴსნილ იყოს იგი ცათა შინა.“ მათე 18:18 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამენ გეტყჳ თქუენ: რაოდენი შეჰკრათ ქუეყანასა ზედა, კრულ იყოს იგი ცათა შინა; და რაოდენი განჰჴსნათ ქუეყანასა ზედა, ჴსნილ იყოს იგი ცათა შინა.“ იოანე 20:21–23 (ძველი ქართული თარგმანი) „ჰრქუა მათ იესუ კუალად: მშჳდობაჲ თქუენ თანა! ვითარცა მომავლინა მე მამამან, მეცა წარგავლინებ თქუენ. და ვითარცა ესე თქუა შეჰბერა მათ და რჰქუა: მიიღეთ სული წმიდაჲ. უკუეთუ ვიეთნიმე მიუტევნეთ ცოდვანი, მიეტევნენ მათ; და უკუეთუ ვიეთნიმე შეიპყრნეთ, შეპყრობილ იყვნენ.“ ესაია 22:22 (ძველი ქართული თარგმანი) „და მივსცე მას კლიტე სახლისა დავითისა, მჴართა ზედა მისთა მიიღოს, და არა იყოს მჴდომ მისა, და დაკლიტოს და არა იყოს გამღებელ მისა; და განაღოს და არა ვინ იყოს დამკლეტელ მისა. და მივსცე მას დიდებაჲ დავითისი, და მთავრობდეს და არა იყოს მაცილობელ.“ გამოცხადება 1:18 (ძველი ქართული თარგმანი) „და რომელი ცხოველ ვარ; და ვიქმენ მკუდარ და, აჰა ესერა ცხოველ ვარ უკუნითი უკუნისამდე, ამინ. და მქონან კლიტენი სიკუდილისა და ჯოჯოხეთისანი.“ გამოცხადება 3:7 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ანგელოზსა ფილადელფიისა ეკლესიისასა მიუწერე: ამას იტყჳს წმიდაჲ იგი და ჭეშმარიტი, რომელსა აქუს კლიტე დავითისი, რომელი-იგი განაღებს, და არავინ დაჰჴშას, გარნა განმღებელმან მან, და არავინ განაღოს დაჴშული იგი.“ მემკვიდრეები: საქმე 1:20–26 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ წერილ არს წიგნსა მას ფსალმუნთასა: იყავნ სამკჳდრებელი მისი ოჴერ და ნუ იყოფინ მკჳდრი მას შინა, და განსაგებელი მისი სხუამან მიიღენ. ჯერ-არს უკუე ჩუენ თანა შეკრებულთა ამათ კაცთაჲ ყოველსა ჟამსა, რომელსა შემოვიდა და განვიდა ჩუენდა უფალი იესუ, იწყო ნათლის-ცემითგან იოვანესით ვიდრე დღედმდე ამაღლებისა მისისა ჩუენგან მოწამედ აღდგომისა მისისა ჩუენ თანა ყოფად ერთი ამათგანი. და დაადგინნეს ორნი: იოსებ, რომელსა ერქუა ბარსაბა და მერმე ეწოდა იოსტოს, და მატათია. და ილოცვიდეს და თქუეს: შენ უფალო, ყოველთა გულთა მეცნიერო, გამოაჩინე ერთი ამათ ორთაგანი, რომელიცა გამოირჩიე, მიღებად წილი მსახურებისაჲ ამის და მოციქულებისაჲ, რომლისაგან განვიდა იუდა მისლვად ადგილსა თჳსსა. და მისცნეს წილნი მათ. და გამოუჴდა წილი მატათიას და თანა-აღირაცხა ათერთმეტთა მოციქულთა.“ 2 ტიმოთეს 2:2 (ძველი ქართული თარგმანი) „და რაჲ-იგი გესმა ჩემგან მრავლითა მოწამებითა, ესე შეჰვედრე მორწმუნეთა კაცთა, რომელნი შემძლებელ იყვნენ სხუათაცა სწავლად.“ ტიტეს 1:5 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამისთჳს დაგიტევე შენ კრიტს შინა, რაჲთა ნაკლულევანი იგი განაგო და დაადგინნე ქალაქად-ქალაქად ხუცესნი, ვითარცა-იგი მე გიბრძანე შენ:“ ორიგენე, მათეს სახარების განმარტება XII.10–11, 14 (ANF 9): „ნუთუ ცათა სასუფევლის კლიტენი უფალმა მხოლოდ პეტრეს მისცა და სხვა ნეტართაგან ვერავინ მიიღებს მათ?“ (ნათარგმნია ANF 9-ის ინგლისური ტექსტიდან) და „ვნახოთ, რა აზრით ეუბნება იგი პეტრეს და ყოველ პეტრეს: «მოგცემ შენ ცათა სასუფევლის კლიტეებს».“ (ნათარგმნია ANF 9-ის ინგლისური ტექსტიდან) კვიპრიანე, ეკლესიის ერთობის შესახებ 4–5 (ANF 5): „ყველა მოციქულს, თავისი აღდგომის შემდეგ, თანაბარ ხელისუფლებას აძლევს“ (ნათარგმნია ANF 5-ის ინგლისური ტექსტიდან); „ეპისკოპოსობა ერთია, და მისი თითოეული ნაწილი თითოეულს მთელისათვის უპყრია.“ (ნათარგმნია ANF 5-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

15იოანე 7:16 (ძველი ქართული თარგმანი) „მიუგო იესუ და ჰრქუა: ჩემი ესე მოძღურებაჲ არა არს ჩემი, არამედ მომავლინებელისა ჩემისაჲ.“ იოანე 12:49–50 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ მე თავით თჳსით არარას ვიტყოდე, არამედ რომელმან მომავლინა მე, მამამან, მან მომცა მე მცნებაჲ, რაჲ ვთქუა და რასა ვიტყოდი. და უწყი, რამეთუ მცნებაჲ მისი ცხორება საუკუნო არს. და რომელსა ვიტყჳ მე, ვითარცა მამცნო მე მამამან, ეგრეცა ვიტყჳ.“ იოანე 14:24 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო რომელსა არა უყუარდე მე, სიტყუანი ჩემნი არა დაიმარხნეს; და სიტყუანი, რომელ გესმიან, არა ჩემნი არიან, არამედ მომავლინებელისა ჩემისა მამისანი.“ იოანე 17:8 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ სიტყუანი, რომელნი მომცენ მე, მივსცენ მათ, და მათ მიიხუნეს და ცნეს ჭეშმარიტად, რამეთუ შენგან გამოვედ, და ჰრწმენა, რამეთუ შენ მომავლინე მე.“ მათე 28:20 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ასწავებდით მათ დამარხვად ყოველი, რაოდენი გამცენ თქუენ. და აჰა ესერა მე თქუენ თანა ვარ ყოველთა დღეთა და ვიდრე აღსასრულადმდე სოფლისა.“ იუდას 3 (ძველი ქართული თარგმანი) „…იღუწიდით ერთ გზის მოცემულისა მისთჳს წმიდათა სარწმუნოებისა.“ 2 ტიმოთეს 1:13 (ძველი ქართული თარგმანი) „სახედ გაქუნდინ ცოცხლებისა სიტყუაჲ იგი, რომელი გესმა ჩემგან სარწმუნოებითა და სიყუარულითა ქრისტე იესუჲსითა.“ ებრაელთა 2:3 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვითარ-მე ჩუენ განვერნეთ, უკუეთუ ესოდენი-ესე უდებ-ვყოთ ცხორებაჲ, რომელმან-იგი დასაბამი მოიღო სიტყუად უფლისა მიერ, მსმენელთა მათგან ჩუენდა მომართ დამტკიცნა,“ ↩︎

162 კორინთელთა 2:17 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ არა ვართ ვითარცა-იგი მრავალნი ვაჭარ სიტყუასა მას ღმრთისასა…“ 2 კორინთელთა 4:2 (ძველი ქართული თარგმანი) „არამედ განვიშორენით დაფარულნი იგი სირცხჳლისანი და არა ვალთ ჩუენ ვერაგობით, არცა ვზაკუავთ სიტყუასა ღმრთისასა, არამედ განცხადებულებითა ჭეშმარიტებისაჲთა წარუდგინებთ თავთა თჳსთა ყოვლისა მიმართ გონებისა კაცთაჲსა წინაშე ღმრთისა.“ 2 პეტრეს 3:16 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვითარცა-იგი ყოველთა შინა წიგნთა მისთა იტყჳს ამისათჳს, რომელნი-იგი არიან ძნიად საცნაურ რაჲმე, რომელსა-იგი უსწავლელნი და დაუმტკიცებელნი გარდააქცევენ, ვითარცა სხუათა მათცა წიგნთა მსგავსად, მათისავე მის წარწყმედისა.“ იერემია 8:8 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვითარ იტყჳთ, ვითარმედ ბრძენნი ვართ ჩუენ. და სჯული უფლისაჲ ჩუენ თანა არს? ამაოჲსა მიმართ იყო წილი მტყუარი მწიგნობართა.“ გალატელთა 1:7 (ძველი ქართული თარგმანი) „რომელ სხუაჲ არა არს, გარნა არიან ვინმე, რომელნი აღგძრვენ თქუენ და ჰნებავს გარდაქცევად სახარებაჲ იგი ქრისტესი.“ მეორე რჯული 4:2 (ძველი ქართული თარგმანი) „არა შესძინო შენ სიტყუაჲ ერთი, რომელსა-ესე მე გამცნებ თქუენ და არცა დააკლოთ მაგას, არამედ დაიცვნე შენ მცნებანი უფლისა ღმრთისა შენისანი, რომელთა-ესე მე გამცნებ შენ დღესდღე.“ გამოცხადება 22:18–19 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვწამებ მე ყოვლისა მიმართ, რომელსა ესმოდიან სიტყუანი წინაწარმეტყუელებისა ამის წიგნისანი: უკუეთუ ვინ შესძინოს ამათ ზედა, შესძინენ ღმერთმან მის ზედა წყლულებანი იგი, რომელ წერილ არიან ამას წიგნსა. და უკუეთუ ვინ მოაკლოს სიტყუათა წიგნისა ამის წინაწარმეტყუელებისათა, მოაკლენ ღმერთმან ნაწილი მისი ძელისა მისგან ცხორებისა. და ქალაქისა მისგან წმიდისა, რომელ წერილ არიან ამას წიგნსა.“ ირინეოსი, მწვალებლობათა წინააღმდეგ I.8.1 (ANF 1): მწვალებლები წმინდა წერილს ისე ეპყრობიან, როგორც ის, ვინც ძვირფასი თვლებით შემკულ მეფის ხატს აიღებს, „ნაწილებად დაშლის, თვლებს გადაალაგებს და ისე შეაერთებს, რომ ძაღლის ან მელიის სახე მისცეს.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) I.9.4: „ისინი მათ ამრუდებენ, როგორც უკვე ვთქვით, ბუნებრივი აზრიდან არაბუნებრივისაკენ.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ტერტულიანე, მწვალებელთა წინააღმდეგ პრესკრიფციის შესახებ 38: „სადაც მოძღვრების სხვადასხვაობა გვხვდება, იქ, მაშასადამე, როგორც წერილის, ისე მისი განმარტებების გაყვნა უნდა ვიგულისხმოთ. … ერთი ადამიანი წერილს თავისი ხელით ამახინჯებს, მეორე – მის აზრს თავისი განმარტებით.“ (ნათარგმნია ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

17საქმე 8:20 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვეცხლი ეგე შენი შენთანავე იყავნ წარსაწრყმედელად შენდა, რამეთუ ნიჭსა მას ღმრთისასა ჰგონებ ფასითა მოპოვნებად.“ საქმე 8:18–23 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვითარცა იხილა სიმონ, რამეთუ ჴელთ-დასხმითა მით მოციქულთაჲთა მოეცემის სული წმიდაჲ, მიუპყრა მათ ფასი და ჰრქუა: მომეცით მეცა ჴელმწიფებაჲ ესე, რაჲთა, რომელსაცა დავასხნე ჴელნი, მიაქუნდეს სული წმიდაჲ. ჰრქუა მას პეტრე: ვეცხლი ეგე შენი შენთანავე იყავნ წარსაწრყმედელად შენდა, რამეთუ ნიჭსა მას ღმრთისასა ჰგონებ ფასითა მოპოვნებად. არა გიც შენ ნაწილი, არცა სამკჳდრებელი სიტყუასა ამას შინა, რამეთუ გული შენი არა არს წრფელ წინაშე ღმრთისა. შეინანე უკუე უკეთურებისა ამისგან შენისა და ევედრე უფალსა, მი-ხოლო თუ-გეტეოს შენ უსჯულოებაჲ ეგე გულისა შენისაჲ, რამეთუ სიმწარედ ნავღლისა და თანა შეკრულ ცოდვისა გხედავ შენ, რამეთუ ხარ.“ მათე 10:8 (ძველი ქართული თარგმანი) „უძლურთა განჰკურნებდით, მკუდართა აღადგინებდით, კეთროვანთა განსწმედდით, ეშმაკთა განასხემდით; უსასყიდლოდ მიგიღებიეს, უსასყიდლოდ მისცემდით.“ 1 ტიმოთეს 6:5 (ძველი ქართული თარგმანი) „გულის წყრომანი, განხრწნილთა კაცთა გონებაჲ და ნაკლულევანთაჲ ჭეშმარიტებისაგან, რომელნი ჰგონებენ, ვითარმედ სარეწავ არს ღმრთის მსახურებაჲ. განეშორე ესევითართა მათგან.“ 1 ტიმოთეს 6:10 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ ძირი არს ყოველთა ბოროტთაჲ ვეცხლის მოყუარებაჲ, რომლისა-იგი ვიეთმე გული უთქუმიდა და შესცთეს სარწმუნოებისაგან და თავნი თჳსნი შესთხინეს სალმობათა მრავალთა.“ ტიტეს 1:11 (ძველი ქართული თარგმანი) „რომელთაჲ ჯერ-არს პირსა დაყოფაჲ, რომელნი ყოველსა სახლებსა გარდააქცევენ, ასწავებენ, რომელი-იგი არა ჯერ-არს, საძაგელისა შეძინებისათჳს.“ 2 პეტრეს 2:3 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ანგაჰრებითა და ტყუილისა სიტყჳთა თქუენ გვაჭრობდენ, რომელთა საშჯელი პირველითგან არა დასცხრების და წარსაწყმედელსა მათსა ჰრულის.“ მიქა 3:11 (ძველი ქართული თარგმანი) „წინამძღუარნი მისნი ქრთამისა თან შჯიდეს, და მღდელნი მისნი სასყიდლისა თანა მიუგებდეს, და წინაწარმეტყუელნი მისნი ვეცხლისა თანა მისნობდეს, და უფლისა ზედა განისუენებდეს მეტყუელნი: არა უფალი ჩუენ შორის არს? არა მოვიდენ ჩუენ ზედა ძჳრნი.“ იოანე 2:16 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ტრედის-მოფარდულთა მათ ჰრქუა: აღიღეთ ესე ამიერ და ნუ ჰყოფთ სახლსა მამისა ჩემისასა სახლ სავაჭრო.“ დიდაქე 11.6 (ANF 7): „თუ ფულს ითხოვს, ცრუ წინასწარმეტყველია.“ (ნათარგმნია ANF 7-ის ინგლისური ტექსტიდან) სამოციქულო კანონები 29 (NPNF2 14): „თუ რომელიმე ეპისკოპოსი, ხუცესი ან დიაკონი ამ ღირსებას ფულით მოიპოვებს, განიკვეთოს როგორც იგი, ისე ის, ვინც იგი აკურთხა…“ (ნათარგმნია NPNF2 14-ის ინგლისური ტექსტიდან) ქალკედონის კრება (451), მე-2 კანონი (NPNF2 14): „თუ რომელიმე ეპისკოპოსი ფულისათვის აკურთხებს და გასაყიდად გამოიტანს მადლს, რომელიც არ შეიძლება გაიყიდოს…“ (ნათარგმნია NPNF2 14-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

18იოანე 10:10 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო მპარავი იგი არა მოვიდის, არამედ რაჲთა იპაროს და დაკლას და წარწყმიდოს. ხოლო მე მოვედ, რაჲთა ცხორებაჲ აქუნდეს და უმეტესი აქუნდეს.“ იოანე 16:2 (ძველი ქართული თარგმანი) „კრებულისაგან განგასხნენ თქუენ. არამედ მოვალს ჟამი, რაჲთა ყოველმან რომელმან მოგწყჳდნეს თქუენ, ჰგონებდეს, ვითარმედ მსხუერპლი შეწირა ღმრთისა.“ მათე 23:34–35 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამისთჳს აჰა ესერა მე მოვავლინნე თქუენდა წინაწარმეტყუელნი, ბრძენნი და მწიგნობარნი, და მათგანნი მოსწყვიდნეთ, და მათგანნი მოსწყვიდნეთ და ჯუარს-აცუნეთ, და მათგანნი სტანჯეთ შესაკრებელთა შორის თქუენთა და სდევნიდეთ ქალაქითი ქალაქად, რაჲთა მოიწიოს თქუენ ზედა ყოველი სისხლი მართალი, დათხეული ქუეყანასა ზედა, სისხლითგან აბელ მართლისაჲთ, ვიდრე სისხლადმდე ზაქარიაჲსა, ძისა ბარუქისა, რომელი მოჰკალთ შორის ტაძრისა და საკურთხეველისა.“ იერემია 23:1–2 (ძველი ქართული თარგმანი) „ჵ მწყემსნო წარმწყმედელნო და განმაბნეველნო ცხოვართა საძოვრისა ჩემისათა, - იტყჳს უფალი. ამისთჳს ამათ იტყჳს უფალი ღმერთი ისრაელისაჲ მწყემსთა ზედა მმწყსელთა ერისა ჩემისათა: თქუენ განაბნიენით ცხოვარნი ჩემნი, და განაგარეენით იგინი, და არ მოიხილენით იგინი. აჰა, მე შურ-ვიგო თქუენ ზედა ბოროტთაებრ სიმარჯუეთა თქუენთა, - თქუა უფალმან,“ ↩︎

192 ტიმოთეს 4:2 (ძველი ქართული თარგმანი) „ქადაგე სიტყუაჲ, ზედა-ადეგ ჟამითი-უჟამოდ, ამხილე, შეჰრისხენ და ნუგეშინის-ეც ყოვლითა სულგრძელებითა და მოძღურებითა.“ ტიტეს 1:9 (ძველი ქართული თარგმანი) „სარწმუნეობისა სიტყჳსა, რაჲთა შემძლებელ იყოს ნუგეშინის-ცემადცა მოძღურებასა მას შინა სიცოცხლისასა და სიტყჳს- მგებელთა მათ მამხილებელ.“ 1 ტიმოთეს 1:3 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვითარცა-იგი გლოცევდ შენ დადგრომად ეფესოს შინა, მირაჲ-ვიდოდე მაკედონიად, რაჲთა ამცნო ვიეთმე, რაჲთა არა სხუასა რასმე მოძღურებდენ,“ 2 ტიმოთეს 2:25 (ძველი ქართული თარგმანი) „მშჳდობით მასწავლელ წინააღმდგომთა მათ, მო-ხოლო თუ-სცეს მათ უფალმან სინანული მეცნიერებად ჭეშმარიტებისა,“ ეფესელთა 4:14 (ძველი ქართული თარგმანი) „რაჲთა არღარა ვიყვნეთ ყრმა ჩჩჳლ, ღელვა-აღტეხილ და მიმოტაცებულ ყოველსა მას ქარსა მოძღურებისასა სივერაგითა კაცათაჲთა და ზაკულებითა მანქანებისა მის მიმართ საცთურებისა,“ საქმე 20:28–31 (ძველი ქართული თარგმანი) „ეკრძალენით უკუე თავთა თქუენთა და ყოველსავე სამწყსოსა, რომელსა-ეგე თქუენ სულმან წმიდამან დაგადგინნა მოღუაწედ და მწყსად ეკლესიასა უფლისა ღმრთისასა, რომელი მოიგო სისხლითა თჳსითა. და აჰა მე უწყი ესე, რამეთუ შემოვიდენ თქუენდა შემდგომად განსლვისა ჩემისა მგელნი მძიმენი, რომელნი არა ერიდებოდიან სამწყსოსა. და თჳთ თქუენგანნი აღდგენ კაცნი, რომელნი იტყოდიან გულარძნილსა, რაჲთა განადგინნენ მოწაფენი შემდგომად მათდა. ამისთჳს იღჳძებდით და მოიჴსენეთ, რამეთუ სამსა წელსა ღამით და დღით არა დავსცხრებოდე ცრემლით სწავლასა კაცად-კაცადისა თქუენისასა.“ პოლიკარპე, ფილიპელთა მიმართ 7 (ANF 1): „ამიტომ დავუტევოთ მრავალთა ამაოება და მათი ცრუ მოძღვრებანი და დავუბრუნდეთ სიტყვას, რომელიც თავიდანვე გადმოგვეცა…“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან); იგნატე, მაგნეზიელთა მიმართ 8 (ANF 1): „ნუ მოტყუვდებით უცხო მოძღვრებებით, ნურც ძველი არაკებით, რომლებიც უსარგებლოა.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

20გამოცხადება 19:16 (ძველი ქართული თარგმანი) „…მეუფე მეუფეთაჲ და უფალი უფლებათაჲ.“ გამოცხადება 17:14 (ძველი ქართული თარგმანი) „ესენი კრავსა მას ებრძოლნენ, და კრავმან სძლოს მათ, რამეთუ უფალი უფლებათაჲ არს და მეუფე მეუფეთაჲ, და მის თანა წოდებულნი იგი და რჩეულნი და მორწმუნენი.“ 1 ტიმოთეს 6:15 (ძველი ქართული თარგმანი) „რომელ-იგი ჟამთა თჳსთა აჩუენოს ნეტარმან მან და მხოლომან ძლიერმან მეუფემან მეუფეთამან და უფალმან უფლებათამან,“ საქმე 5:29 (ძველი ქართული თარგმანი) „მიუგო პეტრე და მოციქულთა და ჰრქუეს: მორჩილებაჲ ჯერ-არს ღმრთისაჲ უფროჲს ვიდრე კაცთაჲ.“ კოლასელთა 3:24 (ძველი ქართული თარგმანი) „უწყოდეთ, რამეთუ უფლისა მიერ მოიღოთ მოსაგებელი მკჳდრობისა მის თქუენისაჲ, რამეთუ უფალსა ქრისტესა ჰმონებთ.“ მათე 6:24 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვერვის ჴელ-ეწიფების ორთა უფალთა მონებად: ანუ ერთი იგი მოიძულოს და სხუაჲ იგი შეიყუაროს, ანუ ერთისაჲ მის თავს-იდვას და ერთი იგი შეურაცხ-ყოს. ვერ ჴელ-ეწიფების ღმრთისა მონებად და მამონაჲსა.“ ↩︎

21მათე 7:15–16, 20 (ძველი ქართული თარგმანი) „ეკრძალენით ცრუ-წინასწარმეტყუელთაგან, რომელნი მოვიდოდიან თქუენდა სამოსლითა ცხოვართაჲთა, ხოლო შინაგან იყვნენ მგელ მტაცებელ. ნაყოფთა მათთაგან იცნნეთ იგინი…“ მათე 24:11 (ძველი ქართული თარგმანი) „და მრავალნი ცრუ-წინაწარმეტყუელნი აღდგენ და აცთუნებდენ მრავალთა.“ მათე 24:24 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ აღდგენ ქრისტე-მტყუვარნი და ცრუ-წინაწარმეტყუელნი და ჰყოფდენ სასწაულებსა დიდ-დიდსა და ნიშებსა, ვიდრე ცთუნებადმდე, უკუეთუმცა ვითარ შეუძლეს, რჩეულთა მათცა.“ 1 იოანეს 4:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „საყუარელნო, ნუ ყოველი სული გრწამნ, არამედ გამოიცადენით სულნი, უკუეთუ ღმრთისაგან იყვნენ, რამეთუ მრავალნი ცრუ-წინაწარმეტყუელნი განსრულ არიან სოფლად.“ 2 კორინთელთა 11:13 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ ეგევითარნი იგი ცრუ-მოციქულნი, მუშაკნი ზაკულნი, გარდაიცვალნიან მოციქულად ქრისტესად.“ 2 პეტრეს 2:1–3 (ძველი ქართული თარგმანი) „იყვნეს ცრუ-წინაწარმეტყუელნი ერსა შორის, ვითარცა-იგი თქუენ შორისცა ყოფად არიან ცრუ-მოძღუარნი, რომელთა შემოიღონ წვალებაჲ წარწყმედისაჲ და განმათავისუფლებელსა მათსა უფალსა უარ-ჰყოფდენ და მოიზიდვიდენ თავისა მათისათჳს მსთუად წარწყმედასა. და მრავალნი შეუდგენ მათსა მას არაწმიდებასა, რომელთაგან გზაჲ იგი ჭეშმარიტებისაჲ იგმებოდის. და ანგაჰრებითა და ტყუილისა სიტყჳთა თქუენ გვაჭრობდენ, რომელთა საშჯელი პირველითგან არა დასცხრების და წარსაწყმედელსა მათსა ჰრულის.“ იუდას 4 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ შემო-ვინმე-ვიდეს კაცნი, რომელნი პირველვე წერილ იყვნეს ამას საშჯელსა, უღმრთონი, რომელნი მადლსა ღმრთისა ჩუენისასა გარდააქცევენ არაწმიდებად და მხოლოსა მფლობელსა ღმერთსა და უფალსა ჩუენსა იესუ ქრისტესა უარ-ჰყოფენ.“ საქმე 20:29–30 (ძველი ქართული თარგმანი) „და აჰა მე უწყი ესე, რამეთუ შემოვიდენ თქუენდა შემდგომად განსლვისა ჩემისა მგელნი მძიმენი, რომელნი არა ერიდებოდიან სამწყსოსა. და თჳთ თქუენგანნი აღდგენ კაცნი, რომელნი იტყოდიან გულარძნილსა, რაჲთა განადგინნენ მოწაფენი შემდგომად მათდა.“ 1 ტიმოთეს 4:1–2 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო სული წმიდაჲ ცხადად იტყჳს, რამეთუ უკუანაჲსკნელთა ჟამთა გან-ვინმე-დგენ სარწმუნოებისაგან და ერჩდენ იგინი სულთა მათ მაცთურთა და მოძღურებასა ეშმაკთასა ორგულებითა სიტყჳთა ტყუილისაჲთა, შემწუარნი თჳსითა გონებითა,“ მეორე რჯული 13:1–5 (ძველი ქართული თარგმანი) „უკუეთუ აღ-ვინმე-დგეს შენ შორის წინაწარმეტყუელი, ანუ ჩუენებისმხილველი, და აჩუენოს რაჲმე სასწაული საცთურებისაჲ თქუენ შორის და თქუას: მოვედით და მივიდეთ ჩუენ ღმერთთა უცხოთა, რომელ-იგი თქუენ არა იცოდეთ, თქუას: ვმსახურებდეთ მათ. ნუ ისმენთ სიტყუათა მის წინასწარმეტყუელისათა, ნუცა მის ჩუენებისმხილველისათა, რამეთუ გამოცდით გამოგცდის თქუენ უფალი ღმერთი თქუენი, გიყუარდეს თუ თქუენ უფალი ღმერთი თქუენი ყოვლითა გულითა თქუენითა და ყოვლითა გონებითა თქუენითა. არამედ შენ უფალსა ღმერთსა შენსა ხოლო შეუდეგ და მისა გეშინოდენ და მცნებათა მისთა იმარხევდით და ჴმისა მისისაჲ ისმინეთ და მას მხოლოსა შეეყვენით. და წინაწარმეტყუელი იგი, გინა ჩუენებისმხილველი იგი სიკუდილით მოკუედინ, რამეთუ საცთურსა იტყოდა, რათამცა გაცთუნა შენ უფლისაგან ღმრთისა შენისა, რომელმან გამოგიყვანა შენ ქვეყანით ეგჳპტით და გიჴსნა შენ სახლისაგან კირთებისაჲსა, რათამცა განგაშორა შენ მან გზისა მისგან, რომელ გამცნო შენ უფალმან ღმერთმან შენმან, რათამცა ხვიდოდე შენ მას და აღიჴოცენ უკეთურებანი იგი თქუენ შორის.“ მეორე რჯული 18:20–22 (ძველი ქართული თარგმანი) „მე შური ვიძიო მისგან და წინაწარმეტყუელი, რომელი უშჯულოებდეს და იტყოდის სახელითა ჩემითა სიტყუასა, რომელ მე არა უბრძანე მას სიტყუად და ანუ თუ ეტყოდის სახელითა ღმერთთა უცხოთაჲთა, სიკუდილით მოკუდეს იგი წინაწარმეტყუელი. უკეთუ სთქუა გულსა შენსა, ვითარ მე უწყოდით სიტყუაჲ იგი უფლისა, რომელსა-იგი უფალი არა ეტყოდის წინასწარმეტუელსა მას? სიტყუასა, რომელ-იგი იტყოდის წინაწარმეტყუელი იგი სახელით უფლისათა და სიტყუაჲ იგი არა იყოს მსგავსად წინაწარმეტყუელებისა მის მისისა, რომელსა-იგი ეტყოდა მას უფალი ღმერთი, ნუ შეუდგებით, რამეთუ უსჯულოებით მით თავისა თვისისაჲთა იტყოდა ცრუწინაწარმეტყუელი იგი.“ იერემია 23:16–32 (ძველი ქართული თარგმანი) „ესრეთ იტყჳს უფალი, ყოვლისა მპყრობელი: ნუ ისმენთ სიტყვათა წინაწარმეტყუელთასა, რომელნი გიწინასწარმეტყველებენ თქუენ, რამეთუ გაამაოებენ თქუენ იგინი. ხილვასა გულისა მათისასა იტყჳან და არა პირისაგან უფლისა. ეტყჳან ურჩთა სიტყჳსა უფლისათა: მშჳდობა იყოს თქუენდაო, და ყოველთა მავალთა ნებათაებრ მათთა ყოვლისა მავალისა, საცთურითა გულისა მისისაჲთა. ჰრქუას: არა მოვიდენ შენ ზედა ძჳრნი, რამეთუ ვინ დადგა სახილავსა შორის უფლისასა. და იხილა და ესმნეს სიტყვანი მისნი? ვინ ყურად-იღო სიტყვა მისი და ისმინა? აჰა, ძრვაჲ უფლისა მიერ და რისხვაჲ გამოვალს თანადშესარყეველად, კუალად ქცეული უთნოთა ზედა მოიწია. არღა მერმე მიიქცეს გულისწყრომაჲ უფლისაჲ, ვიდრემდის ყოს იგი და ვიდრემდის დაადგინოს იგი ჴელ-ყოფანი გულისა მისისანი, უკანასკნელთა დღეთასა გულისხმა-ყუნენ იგინი. არ მივავლინებდ წინაწარმეტყუელთა, და იგინი რბიოდეს, არ ვიტყოდე მათდა მიმართ, და იგინი წინასწარმეტყველებდეს. და თუმცა დგეს გუამოვნებასა ჩემსა შორის, და ისმინნეს სიტყვანი ჩემნი, ასწავებდესმცა ერსა ჩემსა და მოაქცევდეს მათ გზისაგან მათისა ბოროტისა და ბოროტთაგან სიმარჯუეთა მათთა. ღმერთი მახლობელი მე ვარ, - იტყჳს უფალი, - და არა ღმერთი შორიელი. ნუ დაიმალოს კაცი სამალავსა შინა, და მე არა ვიხილო იგი? - იტყჳს უფალი, - ნუ არა ცასა და ქუეყანასა მე აღვავსებ? - იტყჳს უფალი, - მესმნეს, რომელთა იტყჳან წინასწარმეტყველნი, რათა წინასწარმეტყველებენ სახელითა ჩემითა ცრუთა მეტყუელნი: ვიძილისშინეთ ძილისშინა: ვიდრემდის იყოს გულსა შინა წინაწარმეტყუელთასა, რომელნი წინასწარმეტყველებენ ცრუთა, და წინასწარმეტყველებენ ნებათა გულისა მათისათა, რომელნი იგონებენ: დავიწყებასა ერისა ჩემისაგან სახელსა ჩემისასა ძილისშინათა მათთა მიერ, რომელთა მიუთხრობდა კაცადი მოყუსისა მიმართ თჳსისა, ვითარ-იგი დაივიწყეს მამათა მათთა სახელისა ჩემისა ბაალის ძლით? წინაწარმეტყუელმან, რომლისა შორის არს ძილისშინა, შთამოთქუნ ძილისშინაჲ თჳსი, რომლისა შორის სიტყვა ჩემი მისდა მიმართ, შთამოთქუნ სიტყვა ჩემი ჭეშმარიტებით, - იტყჳს უფალი, რაჲ არს ბზე იფქლისა მიმართ? ეგრეთ სიტყვანი ჩემნი არა სიტყვანი ჩემნი, ვითარცა ცეცხლი მოტყინარე, - იტყჳს უფალი, - და ვითარცა წერაქვი განმკუეთი კლდისაჲ? ამისთჳს, აჰა, მე წინაწარმეტყუელთა მიმართ, - იტყჳს უფალი ღმერთი, - რომელნი იპარვენ სიტყვათა ჩემთა თითოეული მოყუსისაგან თჳსისა. აჰა, მე წინაწარმეტყუელთა მიმართ, - იტყჳს უფალი, - რომელნი გამოიღებენ ენასა წინასწარმეტყველებათასა და წმასნიან სიცრუით უწყებასა, და მიირულებენ ჰრულსა მათსა. აჰა, მე წინაწარმეტყუელთა მიმართ, რომელნი წინასწარმეტყველებენ ძილისშინათა ცრუთა, - თქუა უფალმან, - და მიუთხრობენ მათ და აცთუნებენ ერსა ჩემსა ტყუილთა მათთა მიერ და საცთურთა მათთა მიერ. და მე არ მივავლინენ იგინი და არა ვამცენ მათ, და სარგებელი არა არგონ ერსა ამას, - თქუა უფალმან.“ ეზეკიელი 13:1–9 (ძველი ქართული თარგმანი) „და იქმნა სიტყუაჲ უფლისაჲ ჩემდამო მეტყუჱლი: ძეო კაცისაო, წინაწარმეტყუელებდ წინაწარმეტყუელთა ზედა ისრაჱლისათა, რომელნი წინაწარმეტყუელებენ, და ჰრქუა წინაწარმეტყუელთა რომელნი წინაწარმეტყუელებენ გულით გამო მათით: წინაწარმეტყუელებდე და სთქუა მათდამი: ისმინეთ სიტყუაჲ უფლისაჲ! ამათ იტყჳს ადონაი უფალი: ვაჲ, რომელნი წინაწარმეტყუელებენ გულით გამო მათით, რომელნი ვლენან უკუანა სულისა მათისა და ყოვლითურთ არა ჰხედვენ! ვითარცა მელნი ნაოჴართა შინა, იქმნნეს წინაწარმეტყუელნი შენნი, ისრაჱლ. არა დადგეს სიმყარესა ზედა და შეკრბეს სამწყსოჲ სახლსა შინა ისრაჱლისასა; არა აღდგეს დღესა შინა ბრძოლისასა მეტყუელნი დღესა შინა უფლისასა, მხედველნი ცრუთა, მემისნენი ამაოთა, რომელნი იტყოდეს, - იტყჳს უფალი, - და უფალმან არ მოავლინნა იგინი; და იწყეს აღდგინებად სიტყჳსა. არა ხილვა ცრუჲ იხილეთა და მისნობანი ამაონი სთქუენით? და სთქუთ: იტყჳს უფალი; და მე არა მეთქუა. ამისთჳს არქუ, - ამათ იტყჳს ადონაჲ უფალი: მის წილ, რომელ სიტყუანი თქუენნი ცრუ და მისნობანი თქუენნი ამაოებ, ამისთჳს მე თქუენ ზედა, - იტყჳს ადონაჲ უფალი, - და განვყო ჴელი ჩემი წინაწარმეტყუელთა ზედა, მხედველთა ცრუჲსათა და აღმომჴმობელთა ამაოთასა სწავლასა შინა ერისა ჩემისასა; არა იყუნენ, არცა შთაწერათა შინა სახლისა ისრაილისათა შთაიწერნენ და ქუეყანად ისრაილისა არა შევიდენ და ცნან, ვითარმედ მე ვარ ადონაი უფალი.“ გამოცხადება 2:2 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვიცნი საქმენი შენნი და შრომაჲ შენი და მოთმინებაჲ შენი და ვითარმედ ვერ ძალ-გიც ტჳრთვად უკეთურთა მათ და გამოსცადენ იგინი, რომელნი იტყჳან თავთა თჳსთა მოციქულად, და არა არიან, და ჰპოვენ იგინი მტყუვარ.“ დიდაქე 11–12 (ANF 7): „ხოლო ვინც სულით იტყვის: «მომეცი ფული» ან სხვა რამ, ნუ მოუსმენთ მას…“ (ნათარგმნია ANF 7-ის ინგლისური ტექსტიდან) ერმა, მცნება 11 (ANF 2): „ვინც ამბობს, რომ შთაგონებულია, მისი საქმეებითა და ცხოვრებით გამოცადე იგი.“ (ნათარგმნია ANF 2-ის ინგლისური ტექსტიდან) იგნატე, ეფესელთა მიმართ 7: „რადგან ზოგს ჩვევად აქვს, ბოროტი ზაკვით ატაროს [იესო ქრისტეს] სახელი, ამავე დროს კი ღმრთისათვის შეუფერებელ საქმეებს სჩადის; ისინი ისე უნდა გაურბოდეთ, როგორც მხეცებს.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ეფესელთა მიმართ 9: „მიუხედავად ამისა, მსმენია ზოგიერთის შესახებ, რომლებიც აქედან თქვენთან მოვიდნენ ცრუ მოძღვრებით, მაგრამ თქვენ არ დაანებეთ მათ, თქვენ შორის დაეთესათ, არამედ ყურები დაიხშეთ, რათა არ მიგეღოთ ის, რაც მათ დათესეს…“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ტრალიელთა მიმართ 6 (ANF 1): „როგორც ისინი, ვინც სასიკვდილო წამალს ტკბილ ღვინოში აძლევენ.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) სმირნელთა მიმართ 4–5: „მაგრამ წინასწარ გიცავთ იმ მხეცებისაგან ადამიანის სახით, რომლებიც არა მხოლოდ არ უნდა მიიღოთ, არამედ, თუ შესაძლებელია, არც კი შეხვდეთ… ზოგი უმეცრებით უარყოფს მას, უფრო სწორად, თავად არიან მის მიერ უარყოფილნი, რადგან სიკვდილის და არა ჭეშმარიტების დამცველნი არიან.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) იუსტინე მოწამე, დიალოგი ტრიფონთან 35 (ANF 1): „იყვნენ მრავალნი, მეგობრებო, რომლებიც იესოს სახელით გამოდიოდნენ და ასწავლიდნენ უღმრთო და მგმობელი საქმეების როგორც თქმას, ისე კეთებას.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

22ტიტეს 1:13 (ძველი ქართული თარგმანი) „…ამისთჳს ამხილე მათ თუალ-უხუავად, რაჲთა ცოცხალ იყვნენ სარწმუნოებითა“ ტიტეს 1:10–11 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ არიან მრავალნი დაუმორჩილებელცა და ამაოჲსა მეტყუელ და გონება-მაცთურ, უფროჲს ხოლოღა წინადაცუეთილებისაგანნი იგი, რომელთაჲ ჯერ-არს პირსა დაყოფაჲ, რომელნი ყოველსა სახლებსა გარდააქცევენ, ასწავებენ, რომელი-იგი არა ჯერ-არს, საძაგელისა შეძინებისათჳს.“ ტიტეს 3:10 (ძველი ქართული თარგმანი) „მწვალებელსა კაცსა შემდგომად ერთისა და ორისა სწავლისა განეშორე.“ რომაელთა 16:17–18 (ძველი ქართული თარგმანი) „გლოცავ თქუენ, ძმანო, ეკრძალებოდეთ მათგან, რომელნი იგი წვალებასა და საცთურსა იქმან გარეშე მის მოძღურებისა, რომელი თქუენ გისწავიეს, და განეშორენით მათგან. რამეთუ ეგევითარნი იგი უფალსა ჩუენსა იესუ ქრისტესა არა ჰმონებენ, არამედ თჳსსა მუცელსა და ტკბილად მეტყუელებითა მით და კურთხევითა აცთუნნიან გულნი უმანკოთანი.“ 1 ტიმოთეს 5:20 (ძველი ქართული თარგმანი) „და რომელნი-იგი ცოდვიდენ, წინაშე ყოველთაჲსა ამხილე, რაჲთა სხუათა მათ ეშინოდის.“ 2 იოანეს 10–11 (ძველი ქართული თარგმანი) „რომელი მოვიდეს თქუენდა და ესე მოძღურებაჲ არა მოაქუნდეს, ნუ შეიწყნარებთ მას სახლთა თქუენთა და „გიხაროდენ“ ნუ ეტყჳთ მას. რამეთუ რომელმან ჰრქუას მას „გიხაროდენ“, ეზიარების საქმეთა მისთა ბოროტთა.“ ეფესელთა 5:11 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ნუ თანა-ეზიარებით საქმეთა მათ უნაყოფოთა ბნელისათა, არამედ უფროჲსღა ამხილებდითცა.“ გალატელთა 2:11 (ძველი ქართული თარგმანი) „და რაჟამს მოვიდა პეტრე ანტიოქიად, წინაშე პირსა მისსა აღუდეგ, რამეთუ შეკდებულ იყო.“ ფილიპელთა 3:2 (ძველი ქართული თარგმანი) „ეკრძალებოდეთ ძაღლთა მათგან, ეკრძალებოდეთ ბოროტთა მათგან მუშაკთა, ხედევდით განკუეთილებასა მას,“ პოლიკარპე, ფილიპელთა მიმართ 7 (ANF 1): „ყველა, ვინც არ აღიარებს, რომ იესო ქრისტე ხორცით მოვიდა, ანტიქრისტეა…“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

232 კორინთელთა 10:4–5 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ საჭურველი ჩუენისა მის მჴედრობისაჲ - არა ჴორციელ არს, არამედ ძლიერ ღმრთისა მიერ დასარღუეველად ძნელოვანთა, გულის სიტყუათა დავარღუევთ და ყოველსა სიმაღლესა, ამაღლებულსა მეცნიერებასა ზედა ღმრთისასა…“ ეფესელთა 6:11–17 (ძველი ქართული თარგმანი) „შეიმოსეთ ყოვლად საჭურველი იგი ღმრთისაჲ, რაჲთა შეუძლოთ თქუენ წინა-დადგომად მანქანებათა მათ ეშმაკისათა. რამეთუ არა არს ბრძოლაჲ ჩუენი სისხლითა მიმართ და ჴორცითა, არამედ მთავრობათა მიმართ და ჴელმწიფებათა, სოფლის მპყრობელთა მიმართ ბნელისა ამის საწუთროჲსათა, სულთა მიმართ უკეთურებისათა, რომელნი არიან ცასა ქუეშე. ამისთჳს აღიღეთ ყოვლად-საჭურველი იგი ღმრთისაჲ, რაჲთა შეუძლოთ წინა-დადგომად დღესა მას ბოროტსა, და ყოველსავე იქმოდეთ, რაჲთა სდგეთ. მტკიცედ უკუე დეგით, მოირტყენით წელნი თქუენნი ჭეშმარიტებითა და შეიმოსეთ ჯაჭჳ იგი სიმართლისაჲ. და შეიხსენით ფერჴთა თქუენთა განმზადებულებაჲ სახარებისა მის მშჳდობისაჲ. ყოველსა შინა აღიღეთ ფარი იგი სარწმუნოებისაჲ, რომლითა შეუძლოთ ყოველთა მათ ისართა ბოროტისათა განჴურვებულთა დაშრეტად; და ჩაფხუტი იგი ცხორებისაჲ დაიდგთ და მახჳლი იგი სულისაჲ, რომელ არს სიტყუაჲ ღმრთისაჲ;“ ებრაელთა 4:12 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ ცხოველ არს სიტყუაჲ ღმრითსაჲ და ძლიერ და უმკუეთელეს უფროჲს ყოვლისა მახჳლისა ორპირისა: და მისწუდების იგი ვიდრე განსაყოფელადმდე სამშჳნველისა და სულისა, ნაწევართა და ტჳნთა, და განმკითხველ გონებათა და ზრახვათა გულისათა.“ იერემია 1:10 (ძველი ქართული თარგმანი) „აჰა, დაგადგინე შენ დღეს ნათესავსა ზედა და მეფობასა აღმოფხურად და აღთხრად და წარწყმედად და აღშენებად და დანერგვად.“ იერემია 23:29 (ძველი ქართული თარგმანი) „ეგრეთ სიტყვანი ჩემნი არა სიტყვანი ჩემნი, ვითარცა ცეცხლი მოტყინარე, - იტყჳს უფალი, - და ვითარცა წერაქვი განმკუეთი კლდისაჲ?“ დაბადება 3:4–5 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ჰრქუა გუელმან დედაკაცსა: არა სიკუდილით მოჰკუდეთ. რამეთუ უწყოდა ღმერთმან, ვითარმედ: რომელსა დღესა სჭამოთ მისგანი, განგეხუნენ თქუენ თუალნი და იყვნეთ, ვითარცა ღმერთნი, მეცნიერ კეთილისა და ბოროტისა.“ იოანე 8:44 (ძველი ქართული თარგმანი) „თქუენ მამისა ეშმაკისანი ხართ და გულის-თქუმათა მამისა თქუენისათა გნებავს ყოფად; რამეთუ იგი კაცის-მკვლელი იყო დასაბამითგან და ჭეშმარიტებასა არა დაადგრა, რამეთუ ჭეშმარიტებაჲ არა არს მის თანა. ოდეს იტყჳნ ტყუვილსა, თჳსისაგან გულისა იტყჳნ, რამეთუ მტყუვარ არს, და რამეთუ მამაჲცა მისი მტყუვარი არს.“ მათე 23:34–35 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამისთჳს აჰა ესერა მე მოვავლინნე თქუენდა წინაწარმეტყუელნი, ბრძენნი და მწიგნობარნი, და მათგანნი მოსწყვიდნეთ, და მათგანნი მოსწყვიდნეთ და ჯუარს-აცუნეთ, და მათგანნი სტანჯეთ შესაკრებელთა შორის თქუენთა და სდევნიდეთ ქალაქითი ქალაქად, რაჲთა მოიწიოს თქუენ ზედა ყოველი სისხლი მართალი, დათხეული ქუეყანასა ზედა, სისხლითგან აბელ მართლისაჲთ, ვიდრე სისხლადმდე ზაქარიაჲსა, ძისა ბარუქისა, რომელი მოჰკალთ შორის ტაძრისა და საკურთხეველისა.“ ლუკა 11:49–51 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამისთჳსცა-იგი სიბრძნემან ღმრთისამან თქუა: მოვავლინნე მათა წინაწარმეტყუელნი და მოციქულნი, და მათგანნი მოწყჳდნენ და დევნნენ. რაჲთა იძიოს სისხლი ყოველთა წინაწარმეტყუელთაჲ, დათხეული დასაბამითგან სოფლისაჲთ ნათესავისა ამისგან, სისხლითგან აბელისით, ვიდრე სისხლადმდე ზაქარიაჲსა, რომელი წარწყმდა შორის საკურთხეველისა მის და ტაძრისა. ჰე, გეტყჳ თქუენ, იძიოს ნათესავისა ამისგან.“ ↩︎

242 კორინთელთა 11:14 (ძველი ქართული თარგმანი) „და არა საკჳრველ არს, რამეთუ თჳთ იგიცა ეშმაკი იცვალვისვე ანგელოზად ნათლისა.“ 2 კორინთელთა 11:15 (ძველი ქართული თარგმანი) „არა უკუე დიდ არს, მსახურნიცა თუ მისნი გარდაიცვალნენ ვითარცა მსახურნი სიმართლისანი, რომელთა აღსასრული იყოს საქმეთა მათთაებრ.“ ათანასე, ანტონის ცხოვრება 25, 35–36 (NPNF2 4): ეშმაკები „ბერების სახეს იღებენ და წმინდა კაცთა მეტყველებას ბაძავენ“ (ნათარგმნია NPNF2 4-ის ინგლისური ტექსტიდან); ჭეშმარიტი ხილვის შესახებ: „მის ნაცვლად მოდის გამოუთქმელი სიხარული, მხიარულება, სიმამაცე, განახლებული ძალა, აზრთა სიმშვიდე“ (ნათარგმნია NPNF2 4-ის ინგლისური ტექსტიდან); ბოროტ სულთა შესახებ: „შიში გულში, აზრთა შფოთი და აღრევა, სულით დაცემა.“ (ნათარგმნია NPNF2 4-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

25მათე 24:5 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ მრავალნი მოვიდოდიან სახელითა ჩემითა და იტყოდიან, ვითარმედ: მე ვარ ქრისტე, და მრავალთა აცთუნებდენ.“ მათე 24:11 (ძველი ქართული თარგმანი) „და მრავალნი ცრუ-წინაწარმეტყუელნი აღდგენ და აცთუნებდენ მრავალთა.“ მათე 24:24 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ აღდგენ ქრისტე-მტყუვარნი და ცრუ-წინაწარმეტყუელნი და ჰყოფდენ სასწაულებსა დიდ-დიდსა და ნიშებსა, ვიდრე ცთუნებადმდე, უკუეთუმცა ვითარ შეუძლეს, რჩეულთა მათცა.“ გამოცხადება 12:9 (ძველი ქართული თარგმანი) „და გარდამოვარდა ვეშაპი იგი დიდი, გუელი დასაბამისაჲ, რომელსა ეწოდების ეშმაკი და სატანა, რომელი აცთუნებს ყოველსა სოფელსა; გარდამოვარდა ქუეყანად და ანგელოზნი მისნი მის თანა გარდამოცჳვეს.“ 2 თესალონიკელთა 2:9–11 (ძველი ქართული თარგმანი) „რომლისა-იგი მოსლვაჲ არს შეწევნითა ეშმაკისაჲთა, ყოვლითავე ძალითა და ნიშებითა და სასწაულებითა ტყუილისაჲთა და ყოვლითავე საცთურითა სიცრუისაჲთა და წარწყმედულთა მათ შორის, რამეთუ ვინაჲთგან სიყუარული იგი ჭეშმარიტებისაჲ არა შეიწყნარეს, რაჲთამცა ცხონდეს იგინი, ამისათჳს მოუვლინოს მათ ღმერთმან შემწე საცთურებისაჲ, რაჲთა ჰრწმენეს მათ ტყუვილისაჲ,“ 1 ტიმოთეს 4:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო სული წმიდაჲ ცხადად იტყჳს, რამეთუ უკუანაჲსკნელთა ჟამთა გან-ვინმე-დგენ სარწმუნოებისაგან და ერჩდენ იგინი სულთა მათ მაცთურთა და მოძღურებასა ეშმაკთასა“ ↩︎

26მათე 28:18–20 (ძველი ქართული თარგმანი) „მოუჴდა მათ იესუ, ეტყოდა და ჰრქუა: მომეცა მე ყოველი ჴელმწიფებაჲ ცათა შინა და ქუეყანასა ზედა. წარვედით და მოიმოწაფენით ყოველნი წარმართნი და ნათელ-სცემდით მათ სახელითა მამისაჲთა და ძისაჲთა და სულისა წმიდისაჲთა, და ასწავებდით მათ დამარხვად ყოველი, რაოდენი გამცენ თქუენ. და აჰა ესერა მე თქუენ თანა ვარ ყოველთა დღეთა და ვიდრე აღსასრულადმდე სოფლისა.“ მარკოზი 16:15 (ძველი ქართული თარგმანი) „წარვედით ყოველსა სოფელსა და უქადაგეთ სახარებაჲ ესე ყოველსა დაბადებულსა.“ ლუკა 24:46–48 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ჰრქუა მათ, რამეთუ: ესრეთ ჯერ-იყო ვნებად ქრისტესა და აღდგომად მკუდრეთით მესამესა დღესა. და ქადაგებად სახელითა მისითა სინანული და მოტევებაჲ ცოდვათაჲ ყოველთა მიმართ წარმართთა, იწყეთ იერუსალჱმით, რამეთუ თქუენ ხართ მოწამე ამის ყოვლისა.“ საქმე 1:8 (ძველი ქართული თარგმანი) „არამედ მოიღოთ ძალი მოსლვასა სულისა წმიდისასა თქუენ ზედა, და იყვნეთ ჩემდა მოწამე იერუსალჱმს და ყოველსა ჰურიასტანსა და სამარიასა და ვიდრე დასასრულადმდე ქუეყანისა.“ მათე 24:14 (ძველი ქართული თარგმანი) „და იქადაგოს სახარებაჲ ესე სასუფეველისაჲ ყოველსა სოფელსა საწამებელად ყოველთა წარმართთა, და მაშინ მოიწიოს აღსასრული.“ რომაელთა 10:14–18 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვითარ უკუე ხადონ, რომლისა მიმართ არა ჰრწმენა? ანუ ვითარ-მე ჰრწმენეს, რომლისაჲ არა ისმინეს? ანუ ვითარ-მე ისმინონ თჳნიერ ქადაგებისა? ანუ ვითარ-მე ქადაგებდენ, არა თუ წარივლინნენ? ვითარცა წერილ არს: ვითარ შუენიერ არიან ფერჴნი მახარებელთა მათ მშჳდობია! არამედ არა ყოველთა ისმინეს სახარებისაჲ მის, რამეთუ ესაია იტყჳს: უფალო, ვის-მე ჰრწმენა სასმენელი ჩუენი? აწ უკუე სარწმუნოებაჲ სამე სმენისაგან არს, ხოლო სმენაჲ - სიტყჳთა ღმრთისაჲთა. არამედ ვთქუა: ნუუკუე არა ესმაა? არამედ იტყჳს, ვითარმედ: ყოველსა ქუეყანასა განჴდა ჴმაჲ მათი, და კიდეთა სოფლისათა - სიტყუანი მათნი.“ გამოცხადება 14:6 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ვიხილე ანგელოზი მფრინვალე შორის ცისა და ქუეყანისა, და აქუნდა სახარებაჲ საუკუნოჲ ხარებად მკჳდრთა ქუეყანისათა და ყოველსა ერსა ზედა და ტომთა, და ენათა და წარმართთა.“ ევსები, საეკლესიო ისტორია III.1 (NPNF2 1): „გადმოცემის თანახმად, პართია თომას ხვდა წილად მისი მოღვაწეობის ასპარეზად, სკვითეთი – ანდრიას, აზია კი – იოანეს…“ (ნათარგმნია NPNF2 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ტერტულიანე, აპოლოგია 37 (ANF 3): „ჩვენ გუშინდელნი ვართ, და უკვე აღვავსეთ ყოველი ადგილი თქვენ შორის…“ (ნათარგმნია ANF 3-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

27საქმე 2:42 (ძველი ქართული თარგმანი) „და იყვნეს განკრძალულ მოძღურებასა მას მოციქულთასა და ზიარებასა და განტეხასა პურისასა და ლოცვასა.“ 2 თესალონიკელთა 2:15 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამიერითგან, ძმანო, მტკიცედ დეგით და შეიკრძალეთ მოძღურებაჲ ესე, რომელიცა გისწავიეს გინა სიტყჳთა, გინა წიგნითა ჩუენითა.“ 1 კორინთელთა 11:2 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო გაქებთ თქუენ, ძმანო, რამეთუ ჩემი ყოველივე გაჴსოვს, და ვითარცა-იგი მიგეც თქუენ, მოძღურებაჲ იგი შეიკრძალეთ.“ 1 კორინთელთა 15:1–4 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო გაუწყებთ თქუენ, ძმანო, სახარებასა მას, რომელი გახარე თქუენ, რომელცა-იგი მიგიღებიეს, რომელსაცა ზედა სდგათ. რომლითაცა სცხონდებით, რომელი სიტყუაჲ გახარე თქუენ, უკუეთუ გაჴსოვს, გარნა თუ ცუდად რაჲმე გრწმენა. რამეთუ მიგეც თქუენ პირველად, რომელცა-იგი მოვიღე, რამეთუ ქრისტე მოკუდა ცოდვათა ჩუენთათჳს, ვითარცა წერილ არს, და რამეთუ დაეფლა და რამეთუ აღდგა მესამესა დღესა, ვითარცა წერილ არს,“ იუდას 3 (ძველი ქართული თარგმანი) „საყუარელნო, ყოველივე სწრაფაჲ ვყავ მიწერად თქუენდა ზოგადისათჳს ცხორებისა. ჯერ-მიჩნდა მიწერად თქუენდა და გლოცავ, იღუწიდით ერთ გზის მოცემულისა მისთჳს წმიდათა სარწმუნოებისა.“ 1 თესალონიკელთა 5:21 (ძველი ქართული თარგმანი) „ყოველივე გამოიცადეთ და უკეთესი იგი შეიკრძალეთ.“ ↩︎

28მარკოზი 7:7–8 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამაოდ მმსახურებენ მე, ასწავებენ მცნებასა და მოძღურებასა კაცთასა. და დაგიტევებიეს მცნებაჲ ღმრთისაჲ და გიპყრიეს მოძღურებაჲ კაცთაჲ…“ მარკოზი 7:13 (ძველი ქართული თარგმანი) „და დაუმტკიცებელ გიყოფიეს სიტყუაჲ ღმრთისაჲ მოძღურებითა მაგით თქუენითა, რომელსა ასწავებთ, და მსგავსსა ამათსა მრავალსა ჰყოფთ.“ მათე 15:9 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამაოდ მმსახურებენ მე, რამეთუ ასწავებენ მოძღურებასა და მცნებასა კაცთასა.“ ესაია 29:13 (ძველი ქართული თარგმანი) „და თქუა უფალმან: მახს მე ერი ესე, გაგებითა პატივ-მცემენ მე, ხოლო გული მათი შორს განყენებულ არს ჩემგან, და ამაოდ თნობენ ჩემდამო მასწავლელნი ნამცნებთა კაცთასა და მოძღუარებათა.“ კოლასელთა 2:8 (ძველი ქართული თარგმანი) „ეკრძალენით, ნუ ვინმე იყოს წარმტყუენველ თქუენდა სიბრძნის მოყუარებითა და ცუდითა საცთურითა მოძღურებისა მისებრ კაცთაჲსა, წესთა მათებრ ამის სოფლისათა და არა ქრისტეს მიერ,“ კოლასელთა 2:20–22 (ძველი ქართული თარგმანი) „უკუეთუ მოჰკუედით ქრისტეს თანა ნივთთა მათგან ამის სოფლისათა, რაჲსაღა, ვითარცა ცხოველნი სოფელსა შინა ჰბრძანებთ: „ნუ მიეახლები, ნუცა გემოსა იხილავ, ნუცა შეეხები“, რომელი-იგი არს ყოველივე განსარყუნელად ჴუმევითა მით მცნებისა მისებრ და მოძღურებისა კაცთაჲსა?“ ტიტეს 1:14 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ნუ ერჩიედ ჰურიაებრთა ზღაპართა და მცნებასა კაცთასა, რომელნი გარე-მოქცეულ იყვნენ ჭეშმარიტებისაგან.“ ტერტულიანე, ქალწულთა თავსაბურავის შესახებ 1 (ANF 4): „მაგრამ ჩვენმა უფალმა ქრისტემ თავის თავს ჭეშმარიტება უწოდა და არა ჩვეულება.“ (ნათარგმნია ANF 4-ის ინგლისური ტექსტიდან) კვიპრიანე, ეპისტოლე 73.9 (ANF 5; ოქსფორდის გამოც. 74): „…რადგან ჩვეულება ჭეშმარიტების გარეშე შეცდომის სიძველეა.“ (ნათარგმნია ANF 5-ის ინგლისური ტექსტიდან) ირინეოსი, მწვალებლობათა წინააღმდეგ III.4.1–2: „ვინაიდან ასეთი მტკიცებულებები გვაქვს, საჭირო არ არის, სხვებთან ვეძიოთ ჭეშმარიტება, რომლის მოპოვებაც ეკლესიისაგან ადვილია… ამგვარად, მოციქულთა იმ უძველესი გადმოცემის წყალობით, ისინი თავიანთ გონებას არ ანებებენ, ჩაიფიქროს რაიმე [იმ მოძღვრებათაგან, რომლებსაც გვთავაზობს] ამ მოძღვართა საოცარი ენა…“ (ნათარგმნია ინგლისური ტექსტიდან) ვიკენტი ლერინელი, Commonitorium 2 (NPNF2 11): „ვიცავთ იმ სარწმუნოებას, რომელიც ყველგან, ყოველთვის და ყველას მიერ იწამებოდა.“ (ნათარგმნია NPNF2 11-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

291 ტიმოთეს 4:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო სული წმიდაჲ ცხადად იტყჳს, რამეთუ უკუანაჲსკნელთა ჟამთა გან-ვინმე-დგენ სარწმუნოებისაგან და ერჩდენ იგინი სულთა მათ მაცთურთა და მოძღურებასა ეშმაკთასა“ 1 ტიმოთეს 4:2–3 (ძველი ქართული თარგმანი) „ორგულებითა სიტყჳთა ტყუილისაჲთა, შემწუარნი თჳსითა გონებითა, აყენებდენ ქორწილსა და განაშორებდენ საჭმელთა, რომელნი ღმერთმან დაჰბადნა მისაღებელად მადლობით მორწმუნეთათჳს და რომელთა იციან ჭეშმარიტებაჲ.“ იაკობის 3:15 (ძველი ქართული თარგმანი) „არა არს ესე სიბრძნე ზეგარდამოსრული, არამედ ქუეყანისჲ, მშჳნვიერი და საეშმაკოჲ.“ 2 კორინთელთა 11:3–4 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო მეშინის, ნუუკე ვითარცა-იგი გუელმან აცთუნა ევა ზაკულებითა თჳსითა, ეგრეთცა განხრწნნეს გონებანი თქუენნი სიწრფოებისაგან ქრისსტეს მიმართ. უკუეთუ რომელი-იგი მოვიდეს და სხუასა იესუს ქადაგებდეს, რომელი არა ვქადაგეთ, გინა სხუაჲ სული მოაქუნდეს, რომელი არა მიიღეთ, გინა სახარებაჲ სხუაჲ, რომელი არა შეიწყნარეთ, კეთილად სამე ჰყავთ.“ ↩︎

30იოანე 17:21 (ძველი ქართული თარგმანი) „რაჲთა ყოველნი ერთ იყვნენ, ვითარცა შენ, მამაო, ჩემდამო, და მე შენდამი, რაჲთა იგინიცა ჩუენ შორის ერთ იყვნენ, რაჲთა სოფელსა ჰრწმენეს, რამეთუ შენ მომავლინე მე.“ იოანე 17:20–23 (ძველი ქართული თარგმანი) „და არა ამათთჳს ხოლო გკითხავ, არამედ ყოველთათჳს, რომელთა ჰრწმენეს სიტყჳთა მათითა ჩემდა მომართ; რაჲთა ყოველნი ერთ იყვნენ, ვითარცა შენ, მამაო, ჩემდამო, და მე შენდამი, რაჲთა იგინიცა ჩუენ შორის ერთ იყვნენ, რაჲთა სოფელსა ჰრწმენეს, რამეთუ შენ მომავლინე მე. და მე დიდებაჲ, რომელი მომეც მე, მივეც მათ, რაჲთა იყვნენ ერთ, ვითარცა ჩუენ ერთ ვართ. მე მათ შორის, და შენ ჩემ თანა, რაჲთა იყვნენ სრულ ერთობითა, და რაჲთა უწყოდის სოფელმან, რამეთუ შენ მომავლინე მე და შეიყუარენ იგინი, ვითარცა მე შემიყუარე.“ ეფესელთა 4:3–6 (ძველი ქართული თარგმანი) „ისწრაფდით დამარხვად ერთობასა მას სულისასა საკრველითა მით მშჳდობისაჲთა. ერთ ჴორც და ერთ სულ, ვითარცა-იგი იჩინენით ერთითა მით სასოებითა ჩინებისა თქუენისაჲთა; ერთ არს უფალ, ერთ სარწმუნოება, ერთ ნათლის-ღებაჲ, ერთ არს ღმერთი და მამაჲ ყოველთაჲ, რომელი ყოველთა ზედა არს და ყოველთა მიერ და ჩუენ ყოველთა შორის.“ ეფესელთა 4:13 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვიდრემდე მივიწინეთ ყოველნი ერთობასა სარწმუნოებისასა და მეცნიერებასა ძისა ღმრთისასა, მამაკაცად სრულად, საზომად ჰასაკისა სავსებისა მის ქრისტესისა,“ 1 კორინთელთა 1:10 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო გლოცავ თქუენ, ძმანო, სახელითა უფლისა ჩუენისა იესუ ქრისტესითა, რაჲთა მასვე იტყოდით ყოველნი, და ნუ იყოფინ თქუენ შორის წვალება, არამედ იყვენით განმტკიცებულნი მითვე გონებითა და მითვე მეცნიერებითა.“ რომაელთა 12:5 (ძველი ქართული თარგმანი) „ეგრეთცა ჩუენ ყოველნი ერთ გუამ ვართ ქრისტეს მიერ, ხოლო თითოეული ურთიერთას ასოებ ვართ.“ კოლასელთა 3:14–15 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ამას ყოველსა ზედა სიყუარული, რომელ-იგი არს სიმტკიცე სრულებისაჲ, და მშჳდობაჲ იგი ღმრთისაჲ განმტკიცენინ გულთა შინა თქუენთა, რომლისა მიმართცა-იგი ჩინებულ ხართ ერთითა ჴორცითა, და მადლის მიმცემელ იყვენით.“ ფსალმ. 132:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „აჰა, ესერა, რაჲმე კეთილ, ანუ რამე შუენიერ, არამედ დამკჳდრებაჲ ძმათა ერთად?“ 1 კლემენტი 46 (ANF 1): „რისთვის არის თქვენ შორის შუღლი, შფოთი, განხეთქილებანი, სქიზმები და ომები?“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) იგნატე, ეფესელთა მიმართ 4–5: „სასარგებლოა, მაშასადამე, რომ უმწიკვლო ერთობაში ცხოვრობდეთ, რათა მარადის ეზიარებოდეთ ღმერთს. … რამდენად უფრო ნეტარად მიმაჩნიხართ თქვენ, რომლებიც ისე ხართ მასთან შეერთებულნი, როგორც ეკლესია – იესო ქრისტესთან და როგორც იესო ქრისტე – მამასთან, რათა ყოველივე ერთობაში თანხმობდეს!“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან); ფილადელფიელთა მიმართ 3: „თუ ვინმე მას მიჰყვება, ვინც ეკლესიაში განხეთქილებას ქმნის, ღმრთის სასუფეველს ვერ დაიმკვიდრებს.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) კვიპრიანე, ეკლესიის ერთობის შესახებ 5–6: „და ეს ერთობა მტკიცედ უნდა დავიცვათ და დავამტკიცოთ, უმეტესად ჩვენ, ეპისკოპოსებმა, რომლებიც ეკლესიაში წინამძღოლობთ, რათა თავად ეპისკოპოსობაც ერთად და განუყოფლად წარმოვაჩინოთ. … ვისაც ეკლესია არა ჰყავს დედად, მას აღარ შეუძლია, ღმერთი ჰყავდეს მამად.“ (ნათარგმნია ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

31მათე 24:21 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ იყოს მაშინ ჭირი დიდი, რომელი არა იყო დასაბამითგან სოფლისაჲთ, ვიდრე აქამდე, არცაღა ყოფად არს.“ მათე 24:22 (ძველი ქართული თარგმანი) „და უკუეთუმცა არა შემოკლდეს დღენი იგი, არამცა განერა ყოველი ჴორციელი, ხოლო რჩეულთა მათთჳს შემოკლდენ დღენი იგი.“ მათე 24:29 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო მეყსეულად შემდგომად ჭირისა მის მათ დღეთაჲსა მზე დაბნელდეს, და მთოვარემან არა გამოსცეს ნათელი თჳსი, და ვარსკულავნი დამოცჳვენ ზეცით, და ძალნი ცათანი შეიძრნენ.“ მარკოზი 13:19–20 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ იყვნენ დღენი იგი ჭირისანი, რომელი არასადა იქმნა ესევითარი დასაბამითგან, რომელ დაჰბადა ღმერთმან, ვიდრე აქამომდე და არცაღა იყოს. და არა თუმცა ღმერთმან შეამოკლნა დღენი იგი, არამცა ცხოვნდა ყოველი ჴორციელი; არამედ რჩეულთა მათთჳს, რომელნი გამოირჩინა, შეამოკლნა დღენი იგი.“ დანიელი 12:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „და მას ჟამსა შინა აღდგეს მიქაილ, მთავარი დიდი, რომელი დგას ზედა ძეთა ერისა შენისათა, და იყოს ჟამი ჭირისა, ჭირი, რომელი არა იყო, ვინათგან იქმნა ნათესავი ქუეყანასა ზედა და ვიდრე ჟამამდე, და მას ჟამსა განერეს ერი შენი, ყოველი პოვნილი დაწერილ წიგნსა შინა.“ დანიელი 7:21–25 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ვხედევდ და რქა იგი ყოფდა ბრძოლასა წმიდათასა, განძლიერდა მათდა მიმართ, ვიდრე არა მოვიდა ძუელი დღეთა და მსჯავრი მისცა წმიდათა მაღლისათა. და ჟამი მოიწია და მეფობა დაიპყრეს წმიდათა. და თქუა: ესე მჴეცი მეოთხე მეფობაჲ მეოთხე იყოს ქუეყანასა ზედა, რომელი ზეშთა იყოს ყოველთა მეფობათა, და შეჭამოს ყოველი ქუეყანაჲ, და დათრგუნოს იგი, და დაჭრას იგი. და ათნი რქანი მისნი ათნი მეფენი აღდგენ. და შემდგომად მათსა აღდგეს სხუა, რომელი უფროს იყოს ბოროტებითა ყოველთა წინაწართასა, და სამნი მეფენი დაამდაბლნეს, და სიტყუანი მაღლისა მიმართ თქუნეს, და წმიდანი მაღლისანი შეაცთუნნეს, და მოიგონოს ცვალება ჟამთა და შჯულისა, და მიეცეს ჴელსა შინა მისსა ვიდრე ჟამისამდე და ჟამთა და ნახევარსა ჟამისასა.“ გამოცხადება 7:14 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ვარქუ მას: უფალო ჩემო, შენ უწყი. და მრქუა მე: ესენი არიან, რომელნი მოსრულ არიან ჭირისა მისგან დიდისა, და განრცხნეს მათ სამოსელნი მათნი და განასპეტაკნეს სისხლითა მით კრავისაჲთა.“ გამოცხადება 13:7 (ძველი ქართული თარგმანი) „და მიეცა მას ბრძოლისაცა ყოფად წმიდათა მიმართ და ძლევად მათდა…“ დიდაქე 16 (ANF 7): „იღვიძეთ თქვენი სიცოცხლისათვის … მზად იყავით, რადგან არ იცით ჟამი, როდის მოვა ჩვენი უფალი.“ (ნათარგმნია ANF 7-ის ინგლისური ტექსტიდან) ბარნაბას ეპისტოლე 4: „მოახლოებულია უკანასკნელი საცთური (ანუ საფრთხის წყარო), რომლის შესახებაც წერია, როგორც ენოქი ამბობს…“ (ნათარგმნია ინგლისური ტექსტიდან); კირილე იერუსალიმელი, კატეხიზური სწავლანი 15: „ვინ არის ის ნეტარი კაცი, რომელიც მაშინ ღვთისმოსაობით დაამოწმებს ქრისტეს? … რადგან აქამდე მოწამენი მხოლოდ ადამიანებს ებრძოდნენ, ანტიქრისტეს ჟამს კი თავად სატანას შეებრძოლებიან.“ (ნათარგმნია ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

32იხ. შენიშვნა 7. ↩︎

331 იოანეს 2:18 (ძველი ქართული თარგმანი) „ყმანო, უკუანაჲსკნელი ჟამი არს და, ვითარცა-იგი გასმიეს, ვითარმედ ანტიქრისტე მოვალს და აწცა ანტიქრისტენი მრავალნი არიან…“ 1 იოანეს 2:22 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვინ-მე არს მტყუარი იგი? ანუ არა, რომელმან უარ-ყოსა, ვითარმედ იესუ არა არს ქრისტე? ესე არს ანტიქრისტე, რომელმან უარ-ყოს მამაჲ და ძე.“ 1 იოანეს 4:3 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ყოველმან სულმან რომელმან არა აღიაროს იესუ ქრისტე ჴორციელად მოსრული, იგი არა ღმრთისაგან არს. და ესე არს ანტიქრისტესთჳს, რომელ გასმიეს, ვითარმედ მოსლვად არს და აწცა სოფელსა შინა არს.“ 2 იოანეს 7 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ მრავალნი მაცთურნი შემოვიდეს სოფლად, რომელნი არა აღიარებენ იესუ ქრისტესა ჴორციელად მოსრულსა; ესე არს მაცთური და ანტიქრისტე.“ 2 თესალონიკელთა 2:3–10 (ძველი ქართული თარგმანი) „ნუმცა ვინ გაცთუნებს თქუენ ნუ რომლითა სახითა, რამეთუ უკუეთუ არა მოვიდეს განდგომილებაჲ იგი პირველად, და გამოჩნდეს კაცი იგი უშჯულოებისაჲ, შვილი იგი წარსაწყმედელისაჲ, მჴდომი იგი და განლაღებული ყოველთა ზედა, რომელნი სახელ-დებულ არიან ღმრთად გინა სამსახურებელად, ვითარმედ და-ცა-ჯდეს იგი ტაძარსა მას ღმრთისასა და გამოაჩინებდეს თავსა თჳსსა, ვითარცა ღმერთი. არა გაჴსოვსა, რამეთუ, ვიდრე-იგიღა ვიყავ თქუენ თანა, ამასვე გეტყოდე თქუენ? და აწ, რომელი-იგი დაგისწავიეს, იცით გამოჩინებადი იგი თჳსსა მას ჟამსა. რამეთუ საიდუმლოჲ იგი აწვე იქმნების უშჯულოებისაჲ, გარნა ხოლო, რომელსა-ესე უპყრიეს აწ, ვიდრემდე შორს განვიდეს, და მაშინ გამოჩნდეს უშჯულოჲ იგი, რომელი-იგი უფალმან აღჴოცოს სულითა პირისა მისისაჲთა და განაქარვოს იგი გამოჩინებითა მით მოსლვისა მისისაჲთა, რომლისა-იგი მოსლვაჲ არს შეწევნითა ეშმაკისაჲთა, ყოვლითავე ძალითა და ნიშებითა და სასწაულებითა ტყუილისაჲთა და ყოვლითავე საცთურითა სიცრუისაჲთა და წარწყმედულთა მათ შორის, რამეთუ ვინაჲთგან სიყუარული იგი ჭეშმარიტებისაჲ არა შეიწყნარეს, რაჲთამცა ცხონდეს იგინი,“ გამოცხადება 13:1–8 (ძველი ქართული თარგმანი) „და დავდეგ მე ქჳშასა ზედა ზღჳსასა და ვიხილე მჴეცი ერთი აღმომავალი ზღჳთ, რომელსა აქუნდეს ათნი რქანი და შჳდნი თავნი, და რქათა ზედა მისთა ათნი გჳრგჳნნი, და თავთა ზედა მისთა სახელნი გმობისანი. და მჴეცი იგი, რომელ ვიხილე, იყო მსგავსი ვეფხისაჲ, და ფერჴნი მისნი, ვითარცა დათჳსანი, და პირი მისი, ვითარცა პირი ლომისაჲ. და მისცა მას ვეშაპმან მან ძალი თჳსი და საყდარი თჳსი და ჴელმწიფებაჲ დიდი. და ერთი თავთა მისთაგანი, რომელი-იგი დაკლულ იყო სიკუდილდ, და წყლულებაჲ იგი სიკუდილისა მისისაჲ განიკურნა. და დაუკჳრდა ყოველსავე ქუეყანასა მჴეცისა მისთჳს. და თაყუანის-სცეს ვეშაპსა მას, რომელმანცა მისცა ჴელმწიფებაჲ იგი მჴეცსა მას; და თაყუანის-სცეს მჴეცსა და იტყოდეს: ვინ არს მსგავს მჴეცისა მის? ვინ შემძლებელ არს ბრძოლად მისა? და მიეცა მას პირი დიდადმეტყუელი და მგმობარი, და მიეცა მას ჴელმწიფებაჲ ყოფად ბრძოლისა ორმეოც და ორ თთუე. და აღაღო პირი თჳსი გმობად ღმრთისა მიმართ, გმობად სახელისა მისისა და სამკჳდრებელისა მისისა, და ცათა შინა დამკჳდრებულთა მათ. და მიეცა მას ბრძოლისაცა ყოფად წმიდათა მიმართ და ძლევად მათდა; მიეცა მას ჴელმწიფებაჲ ყოველსა ზედა ტომსა და ერსა, და ენასა და ნათესავსა. და თაყუანის-სცენ მას ყოველთა მკჳდრთა ქუეყანისათა, რომელთა სახელები არა დაწერილ არს დასაბამითგან სოფლისაჲთ წიგნსა მას ცხორებისასა კრავისა მის დაკლულისა.“ გამოცხადება 17:12–14 (ძველი ქართული თარგმანი) „და ათნი იგი რქანი, რომელ იხილენ, ათნი მეფენი არიან, რომელთა მეფობაჲ არღა მიუღია, არამედ ჴელმწიფებასა, ვითარცა მეფენი, ერთსა ჟამსა მიიღებენ მჴეცისა მის თანა. ამათ ერთი ნებაჲ აქუს და ძალსა და ჴელმწიფებასა მათსა მჴეცსა მისცემენ. ესენი კრავსა მას ებრძოლნენ, და კრავმან სძლოს მათ, რამეთუ უფალი უფლებათაჲ არს და მეუფე მეუფეთაჲ, და მის თანა წოდებულნი იგი და რჩეულნი და მორწმუნენი.“ დანიელი 7:8 (ძველი ქართული თარგმანი) „და რქათა მისთა განვიცდიდ, ათნი რქანი მისნი, და, აჰა, რქა სხუაჲ მცირე აღმოვიდოდა შორის მათსა. და სამნი რქანი წინასწარნი მისნი აღმოიძირნეს პირისაგან მისისა. და, აჰა, თუალნი ვითარცა თვალნი კაცისანი, რქისა მის შორის და პირი მეტყუელი დიდ-დიდთა. და ჰყოფდა ბრძოლასა წმიდათა მიმართ.“ დანიელი 7:25 (ძველი ქართული თარგმანი) „და სიტყუანი მაღლისა მიმართ თქუნეს, და წმიდანი მაღლისანი შეაცთუნნეს, და მოიგონოს ცვალება ჟამთა და შჯულისა, და მიეცეს ჴელსა შინა მისსა ვიდრე ჟამისამდე და ჟამთა და ნახევარსა ჟამისასა.“ ირინეოსი, მწვალებლობათა წინააღმდეგ V.25.1 (ANF 1): ანტიქრისტე, „როგორც განდგომილი და ავაზაკი, ცდილობს, რომ ღმერთივით სცენ თაყვანი“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან); V.30.2–3: „…დაელოდონ, პირველ ყოვლისა, სამეფოს ათად გაყოფას; შემდეგ კი, როცა ეს მეფეები იმეფებენ და დაიწყებენ თავიანთი საქმეების მოწესრიგებას და თავიანთი სამეფოს გაძლიერებას, [ისწავლონ] აღიარება, რომ ის, ვინც მოვა, სამეფოს თავისთვის მოითხოვს და შეაშინებს იმ კაცებს, რომლებზეც ვლაპარაკობდით, და რომლის სახელიც ზემოხსენებულ რიცხვს შეიცავს, ჭეშმარიტად არის გაპარტახების სისაძაგლე. … ამიტომ უფრო უტყუარი და ნაკლებად სახიფათოა, დაველოდოთ წინასწარმეტყველების აღსრულებას, ვიდრე ვარაუდები გამოვთქვათ და ვეძებოთ ნებისმიერი სახელი, რომელიც შეიძლება წარმოგვიდგეს…“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) იპოლიტე, ტრაქტატი ქრისტესა და ანტიქრისტეს შესახებ: „ისევე, როგორც ჩვენი უფალი იესო ქრისტე, რომელიც ღმერთიცაა, ლომის სახით იყო ნაწინასწარმეტყველები თავისი მეფური ღირსებისა და დიდების გამო, ასევე წერილი წინასწარვე ლაპარაკობს ანტიქრისტეზეც, როგორც ლომზე.“ (ნათარგმნია ინგლისური ტექსტიდან) კირილე იერუსალიმელი, კატეხიზური სწავლანი 15.12 (NPNF2 7): „ერთად აღდგება რომაელთა ათი მეფე … და მათ შემდეგ მეთერთმეტე, ანტიქრისტე.“ (ნათარგმნია NPNF2 7-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

34გალატელთა 1:6–9 (ძველი ქართული თარგმანი) „მიკჳრს, რამეთუ ესრეთ ადრე გარდაიქცევით მისგან, რომელმან-იგი გიჩინნა თქუენ მადლითა ქრისტესითა, სხუად სახარებად, რომელ სხუაჲ არა არს, გარნა არიან ვინმე, რომელნი აღგძრვენ თქუენ და ჰნებავს გარდაქცევად სახარებაჲ იგი ქრისტესი. არამედ დაღათუ ჩუენ, გინა თუ ანგელოზი ზეცით გახარებდეს თქუენ გარეშე მისსა, რომელი-იგი გახარეთ თქუენ, შეჩუენებულ იყავნ! ვითარცა წინაწარ ვთქუ და აწ კუალად ვიტყჳ: უკუეთუ ვინმე გახარებდეს თქუენ მისა გარეშე, რომელი-იგი მიიღეთ, შეჩუენებულ იყავნ!“ (მოყვანილია ტექსტში). 2 კორინთელთა 11:4 (ძველი ქართული თარგმანი) „უკუეთუ რომელი-იგი მოვიდეს და სხუასა იესუს ქადაგებდეს, რომელი არა ვქადაგეთ, გინა სხუაჲ სული მოაქუნდეს, რომელი არა მიიღეთ, გინა სახარებაჲ სხუაჲ, რომელი არა შეიწყნარეთ, კეთილად სამე ჰყავთ.“ 1 კორინთელთა 4:6 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო ესე, ძმანო, სახედ დავდევ თავისა ჩემისა და აპოლოჲსა თქუენთჳს, რაჲთა ჩუენ მიერ ისწაოთ არა უფროჲს წერილისა მის ზრახვად, რაჲთა არა ერთი-ერთსა ზედა განჰლაღნეთ მოყუსისათჳს.“ 1 კორინთელთა 15:1–4 (ძველი ქართული თარგმანი) „ხოლო გაუწყებთ თქუენ, ძმანო, სახარებასა მას, რომელი გახარე თქუენ, რომელცა-იგი მიგიღებიეს, რომელსაცა ზედა სდგათ. რომლითაცა სცხონდებით, რომელი სიტყუაჲ გახარე თქუენ, უკუეთუ გაჴსოვს, გარნა თუ ცუდად რაჲმე გრწმენა. რამეთუ მიგეც თქუენ პირველად, რომელცა-იგი მოვიღე, რამეთუ ქრისტე მოკუდა ცოდვათა ჩუენთათჳს, ვითარცა წერილ არს, და რამეთუ დაეფლა და რამეთუ აღდგა მესამესა დღესა, ვითარცა წერილ არს,“ იუდას 3 (ძველი ქართული თარგმანი) „საყუარელნო, ყოველივე სწრაფაჲ ვყავ მიწერად თქუენდა ზოგადისათჳს ცხორებისა. ჯერ-მიჩნდა მიწერად თქუენდა და გლოცავ, იღუწიდით ერთ გზის მოცემულისა მისთჳს წმიდათა სარწმუნოებისა.“ მეორე რჯული 4:2 (ძველი ქართული თარგმანი) „არა შესძინო შენ სიტყუაჲ ერთი, რომელსა-ესე მე გამცნებ თქუენ და არცა დააკლოთ მაგას, არამედ დაიცვნე შენ მცნებანი უფლისა ღმრთისა შენისანი, რომელთა-ესე მე გამცნებ შენ დღესდღე.“ მეორე რჯული 12:32 (ძველი ქართული თარგმანი) „ყოველივე სიტყუაჲ, რომელსა-ესე მე გამცნებ შენ დღეს, დაიმარხო იგი და ჰყო, არა დააკლო, არცაღა შეჰმატო მათ.“ იგავნი 30:6 (ძველი ქართული თარგმანი) „რათა არა შეგატყუას შენ და ცრუდ იპოო შენ.“ გამოცხადება 22:18–19 (ძველი ქართული თარგმანი) „ვწამებ მე ყოვლისა მიმართ, რომელსა ესმოდიან სიტყუანი წინაწარმეტყუელებისა ამის წიგნისანი: უკუეთუ ვინ შესძინოს ამათ ზედა, შესძინენ ღმერთმან მის ზედა წყლულებანი იგი, რომელ წერილ არიან ამას წიგნსა. და უკუეთუ ვინ მოაკლოს სიტყუათა წიგნისა ამის წინაწარმეტყუელებისათა, მოაკლენ ღმერთმან ნაწილი მისი ძელისა მისგან ცხორებისა. და ქალაქისა მისგან წმიდისა, რომელ წერილ არიან ამას წიგნსა.“ ირინეოსი, მწვალებლობათა წინააღმდეგ I.10.1–2: „როგორც უკვე აღვნიშნე, ეკლესია, რომელმაც მიიღო ეს ქადაგება და ეს სარწმუნოება, თუმცა მთელ სოფელშია განბნეული, მაინც, თითქოს ერთ სახლში ცხოვრობდეს, გულმოდგინედ იცავს მას. … რადგან, თუმცა სოფლის ენები განსხვავებულია, გადმოცემის შინაარსი ერთი და იგივეა.“ (ნათარგმნია ინგლისური ტექსტიდან) III.1.1: „ჩვენი ხსნის განგება სხვა არავისგან გვისწავლია, თუ არა მათგან, ვისი მეშვეობითაც სახარებამ ჩვენამდე მოაღწია…“ (ნათარგმნია ინგლისური ტექსტიდან) ტერტულიანე, მწვალებელთა წინააღმდეგ პრესკრიფციის შესახებ 21 (ANF 3): „ყოველი მოძღვრება, რომელიც სამოციქულო ეკლესიებს ეთანხმება – სარწმუნოების ამ ყალიბებსა და თავდაპირველ წყაროებს – ჭეშმარიტებად უნდა ჩაითვალოს…“ (ნათარგმნია ANF 3-ის ინგლისური ტექსტიდან) პოლიკარპე, ფილიპელთა მიმართ 7: „ამიტომ დავუტევოთ მრავალთა ამაოება და მათი ცრუ მოძღვრებანი და დავუბრუნდეთ სიტყვას, რომელიც თავიდანვე გადმოგვეცა…“ (ნათარგმნია ინგლისური ტექსტიდან) ვიკენტი ლერინელი, Commonitorium 8–9 (NPNF2 11), გალატელთა 1:8-ის შესახებ: „…მოციქულმა, თავისი თანამდებობის ხელისუფლება აამოქმედა რა, უდიდესი სიმკაცრით გამოიტანა თავისი განაჩენი: «თუნდაც ჩვენ, – ამბობს იგი, – ან ანგელოზმა ზეციდან გიქადაგოთ სხვა სახარება იმისაგან განსხვავებული, რაც ჩვენ გიქადაგეთ, შეჩვენებული იყოს». … მაშასადამე, კათოლიკე ქრისტიანებისათვის იმისაგან განსხვავებული მოძღვრების ქადაგება, რაც მათ მიიღეს, არასოდეს ყოფილა ნებადართული, არც ახლაა ნებადართული და არც ოდესმე იქნება ნებადართული; ხოლო მათი შეჩვენება, ვინც სხვა რამეს ქადაგებს, ვიდრე ის, რაც ერთხელ იქნა მიღებული, ყოველთვის მოვალეობა იყო, ყოველთვის მოვალეობაა და ყოველთვის მოვალეობა იქნება.“ (ნათარგმნია NPNF2 11-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

35რომაელთა 1:1 (ძველი ქართული თარგმანი) „პავლე, მონაჲ იესუ ქრისტესი, ჩინებული მოციქული, რჩეული სახარებასა მას ღმრთისასა,“ გალატელთა 1:10 (ძველი ქართული თარგმანი) „აწ კაცთა-მე ვერწმუნო ანუ ღმერთსა? ანუ ვეძიებ რას კაცთა მოთნებასა? რამეთუ უკუეთუმცა კაცთაღა სათნო-ვეყოფვოდე, ქრისტეს მონამცა არა ვიყავ.“ 2 კორინთელთა 4:5 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ არა თუ თავთა თჳსთა ვქადაგებთ, არამედ ქრისტესა იესუს, უფალსა; ხოლო თავთა ჩუენთა - მონად თქუენდა იესუჲსთჳს.“ საქმე 20:28 (ძველი ქართული თარგმანი) „ეკრძალენით უკუე თავთა თქუენთა და ყოველსავე სამწყსოსა, რომელსა-ეგე თქუენ სულმან წმიდამან დაგადგინნა მოღუაწედ და მწყსად ეკლესიასა უფლისა ღმრთისასა, რომელი მოიგო სისხლითა თჳსითა.“ ↩︎

361 კორინთელთა 1:12–13 (ძველი ქართული თარგმანი) „…მე პავლესი ვარ, ხოლო მე - აპოლოჲსი, ხოლო მე - კეფაჲსი, ხოლო მე - ქრისტესი. გან-მე-ყოფილ არსა ქრისტე? ანუ პავლე ჯუარს-ეცუაა თქუენთჳს? ანუ სახელისა მიმართ პავლესისა ნათელ-იღეთა?“ 1 კორინთელთა 3:3–7 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ წუთღა ჴორციელვე ხართ. რამეთუ სადაღა თქუენ შორის შური და ჴდომაჲ და განწვალებანი, არა ჴორციელვეღა ხართა და კაცობრივ იქცევით? რამეთუ რაჟამს ვინმე იტყოდის, ვითარმედ: მე პავლესი ვარ, და სხუაჲ იტყოდის: მე აპოლოჲსი ვარ, არა ჴორციელვეღა ხართა? რამეთუ რაჲ არს პავლე? ანუ რაჲ არს აპოლო? არამედ მსახურნი, რომელთაგან თქუენ გრწმენა, და კაცად-კაცადსა, ვითარცა უფალმან მისცა. მე დავასხ, აპოლო მორწყო, ხოლო ღმერთმან აღაორძინა. აწ უკუე არცა დამსხმელი რაჲ არს, არცა მომრწყველი, არამედ აღმაორძინებელი ღმერთი.“ იოანე 10:16 (ძველი ქართული თარგმანი) „და სხუანიცა ცხოვარნი მიდგან, რომელნი არა არიან ამის ეზოჲსაგანნი, იგინიცა ჯერ-არიან მოყვანებად ჩემდა, და ჴმისა ჩემისაჲ ისმინონ და იყვნენ ერთ სამწყსო და ერთ მწყემს.“ ეფესელთა 2:14–19 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ იგი თავადი არს მშჳდობაჲ ჩუენი, რომელმან შექმნა ორივე ერთად და შუა-კედელი ზღუდისაჲ მის დაჰჴსნა, მტერობაჲ იგი ჴორცითა მისითა, შჯული იგი მცნებათაჲ მათ ბრძანებითა განაქარვა, რაჲთა ორივე იგი დაჰბადოს მას შინა ერთად ახლად კაცად ყოფად მშჳდობისა და დააგნეს ორნივე იგი ერთითა მით ჴორცითა ღმერთსა ჯუარისა მიერ, მოკლა მტერობაჲ იგი მას შინა, და მოვიდა და გახარა მშჳდობაჲ თქუენ, შორიელთა და მახლობელთა, რამეთუ მის მიერ მაქუს ჩუენ მიახლებაჲ იგი ურთიერთას ერთითა სულითა მამისა მიმართ. ამიერითგან უკუე არღარა ხართ უცხო და მწირ, არამედ თანა-მოქალაქე წმიდათა და სახლეულ ღმრთისა,“ ეფესელთა 4:4–6 (ძველი ქართული თარგმანი) „ერთ ჴორც და ერთ სულ, ვითარცა-იგი იჩინენით ერთითა მით სასოებითა ჩინებისა თქუენისაჲთა; ერთ არს უფალ, ერთ სარწმუნოება, ერთ ნათლის-ღებაჲ, ერთ არს ღმერთი და მამაჲ ყოველთაჲ, რომელი ყოველთა ზედა არს და ყოველთა მიერ და ჩუენ ყოველთა შორის.“ გალატელთა 3:28 (ძველი ქართული თარგმანი) „არა არს ჰურიაება, არცა წარმართება; არა არს მონება, არც აზნაურება; არა არს რჩევა მამაკაცისა, არცა დედაკაცისა, რამეთუ თქუენ ყოველნი ერთ ხართ ქრისტე იესუჲს მიერ.“ კოლასელთა 3:11 (ძველი ქართული თარგმანი) „სადა-იგი არა არს წარმართ და ჰურია, წინადაცუეთილება და წინადაუცუეთილება, ბარბაროზ, სკჳთელ, მონება, აზნაურება, არამედ ყოვლად ყოველსა შინა ქრისტე.“ 1 კლემენტი 47 (ANF 1): „მან მოგწერათ თავის თავზე, კეფასა და აპოლოზე, რადგან უკვე მაშინ ჩამოყალიბებულიყო თქვენ შორის დასები.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) იგნატე, ფილადელფიელთა მიმართ 3: „რადგან ყველა, ვინც ღმრთისა და იესო ქრისტესია, ეპისკოპოსთანაც არის.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ტერტულიანე, მწვალებელთა წინააღმდეგ პრესკრიფციის შესახებ 20 (ANF 3): „ეკლესიები, თუმცა ასე მრავალნი და ასე დიდნი არიან, მხოლოდ ერთ თავდაპირველ ეკლესიას შეადგენენ, მოციქულთა მიერ (დაარსებულს), საიდანაც ყველანი (წარმოდგებიან).“ (ნათარგმნია ANF 3-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

371 კორინთელთა 14:40 (ძველი ქართული თარგმანი) „ყოველივე შუენიერად და წესიერად იქმნებოდენ.“ 1 კორინთელთა 14:33 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ არა არს ღმერთი შფოთისაჲ, არამედ მშჳდობისაჲ, ვითარცა-იგი ყოველთა ეკლესიათა წმიდათასა.“ 1 კორინთელთა 12:28 (ძველი ქართული თარგმანი) „და რომელნიმე დაადგინნა ღმერთმან ეკლესიათა: პირველად მოციქულნი, მეორედ - წანაწარმეტყუელნი, მესამედ - მოძღუარნი, მერმე - ძალნი, მაშინღა მადლნი კურნებათანი, შეწევნანი, ღუწოლანი, თესლად-თესლადი ენათაჲ.“ საქმე 6:1–6 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამათ დღეთა შინა განმრავლებასა მას მოწაფეთასა იყო დრტჳნვაჲ ბერძენთაჲ ებრაელთა მიმართ, რამეთუ უგულებელს-იქმნებოდა მსახურებაჲ იგი დღითი-დღედი ქურივთა მათთაჲ. მაშინ მოუწოდეს ათორმეტთა მათ სიმრავლესა მას მოწაფეთასა და ჰრქუეს: არა სათნო არს ჩუენდა დატევებაჲ სიტყჳსა ღმრთისაჲ და მსახურებაჲ ტაბლებსა. აწ გამოირჩიენით, ძმანო, კაცნი თქუნგანნი, რომელნი წამებულ იყვნენ შჳდნი, სავსენი სულითა წმიდითა და სიბრძნითა, რომელნი დავადგინნეთ საჴმარსა ამას ზედა, ხოლო ჩუენ ლოცვასა და მსახურებასა ამის სიტყვისასა განვეკრძალნეთ. და სათნო უჩნდა სიტყუაჲ ესე წინაშე ყოვლისა მის სიმრავლისა. და გამოირჩიეს სტეფანე, კაცი სავსე სარწმუნოებითა და სულითა წმიდითა, და ფილიპე და პროხორონ და ნიკანორა და ტიმონა და პარმენა და ნიკოლაოს, მწირი ანტიოქელი, და დაადგინნეს წინაშე მოციქულთა და ილოცეს, და დაასხნეს მათ ზედა ჴელნი მათნი.“ ტიტეს 1:5 (ძველი ქართული თარგმანი) „ამისთჳს დაგიტევე შენ კრიტს შინა, რაჲთა ნაკლულევანი იგი განაგო და დაადგინნე ქალაქად-ქალაქად ხუცესნი, ვითარცა-იგი მე გიბრძანე შენ:“ 1 კლემენტი 40 (ANF 1): „არა უგუნურად ან უწესრიგოდ, არამედ დანიშნულ დროსა და ჟამს.“ (ნათარგმნია ANF 1-ის ინგლისური ტექსტიდან) ↩︎

38იხ. შენიშვნა 26. ↩︎

391 ტიმოთეს 2:4 (ძველი ქართული თარგმანი) „რომელსა ყოველთა კაცთაჲ ჰნებავს ცხორებაჲ და მეცნიერებასა ჭეშმარიტებისასა მოსლვაჲ.“ იოანე 8:32 (ძველი ქართული თარგმანი) „და სცნათ ჭეშმარიტი, და ჭეშმარიტებამან განგათავისუფლნეს თქუენ.“ იოანე 8:36 (ძველი ქართული თარგმანი) „უკუეთუ ძემან განგათავისუფლნეს, ჭეშმარიტად თავისუფალ იყვნეთ.“ იოანე 14:6 (ძველი ქართული თარგმანი) „ჰრქუა მას იესუ: მე ვარ გზაჲ და მე ვარ ჭეშმარიტებაჲ და ცხორებაჲ; არავინ მოვიდეს მამისა, გარნა ჩემ მიერ.“ იოანე 17:17 (ძველი ქართული თარგმანი) „წმიდა-ყვენ ესენი ჭეშმარიტებითა, რამეთუ სიტყუაჲ შენი ჭეშმარიტ არს.“ 2 ტიმოთეს 2:25 (ძველი ქართული თარგმანი) „მშჳდობით მასწავლელ წინააღმდგომთა მათ, მო-ხოლო თუ-სცეს მათ უფალმან სინანული მეცნიერებად ჭეშმარიტებისა,“ ებრაელთა 10:26 (ძველი ქართული თარგმანი) „რამეთუ ნეფსით შეცოდებათა ჩუენთათჳს, შემდგომად მოღებისა მის ცნობისა ჭეშმარიტებისა, არღარა ცოდვათათჳს მოაკლდების მსხუერპლი,“ ↩︎