Hatimin Bishop
Bishop*Garland F. Byers, Jr., J.D., D.D.‡
Bishop ga Al’ummai, ƙarƙashin Umarnin Manzanci
Hatimin alamar Bishop ce ta kashin kai. Ana sa shi a kan wasiƙunsa, rubuce-rubucensa da takardunsa, kuma yana tsaye a kan wannan hidimar Maganar Allah.
Tun da daɗewa hatimi na kashin kai yana cikin abubuwan matsayin bishop. Tun ƙarnonin farko Kiristoci sukan buga hatimi da zoben hatimi masu ɗauke da alamomin Kirista; Clement na Alekzandariya, wanda ya yi rubutu wajen shekara ta 200 bayan haihuwar Kiristi, ya shawarci masu bi cewa hatimansu su ɗauki “kurciya, ko kifi, ko jirgin ruwa da iska take korawa da sauri, ko molon kiɗa … ko anga ta jirgin ruwa.” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 2)1 Ya zuwa ƙarni na goma sha biyu, ya zama tabbatacciyar al’ada ga bishop-bishop a dukan Ikkilisiya su kasance da hatimi na kansu.2 Irin wannan hatimi yakan nuna a cikin hotuna abubuwan da suka fi muhimmanci ga bishop, yakan kuma tuna masa da su a dukan hidimarsa.
Haka yake da wannan hatimi. Kowane kashi a cikinsa yana da ma’ana ta kashin kai ga Bishop a cikin kiransa ga Kiristi. Akwai labari a bayansa; ba a ba da wannan labari a nan ba, amma Bishop ya san shi, kuma nasa ne. An bayyana ma’anar kowane kashi a ƙasa, tare da Nassosin da yake tsaye a kansu.
Gicciyen Zinariya
A tsakiyar hatimin akwai gicciyen Yesu Kiristi. A can ne ya yi nasara a kan mutuwa, ya kuma samo rai madawwami ga dukan waɗanda suka gaskata da shi. Ta wurin shan wahalarsa, gicciye shi, mutuwarsa da tashinsa, ya biya bashin zunubin da ake bin ’yan Adam ga Allah tun faɗuwar mutum a Lambun Eden.
“Saboda haka, kamar yadda zunubi ya shigo duniya ta wurin mutum ɗaya, mutuwa kuma ta wurin zunubi, ta haka kuwa mutuwa ta shafi dukan mutane, domin dukan mutane sun yi zunubi.”Romawa 5:12
“Shi kansa ya ɗauki zunubanmu a jikinsa a kan itace, domin mu mutu ga zunubai mu kuma rayu ga adalci; ta wurin raunukansa ne kuka sami warkarwa.”1 Bitrus 2:24
Gicciyen shi ne alamar wannan nasara. A kansa ne Kiristi ya yi nasara: “Ya soke rubutacciyar doka tare da ƙa’idodinta, wadda take gāba da mu, … ya kafe ta a kan gicciye. Bayan ya ƙwace makaman ikoki da hukumomi, ya kunyata su a sarari, ya ci nasara a bisansu ta wurin gicciye” (Kolossiyawa 2:14–15). Alkawarin gicciye rai ne marar ƙarewa: “Gama Allah ya ƙaunaci duniya sosai har ya ba da wanda yake Ɗaya kuma Makaɗaicin Ɗansa domin duk wanda ya gaskata da shi kada yă hallaka sai dai yă sami rai madawwami” (Yohanna 3:16).
Gicciyen yana kuma bayyana cewa waɗanda suka gaskata da shi sun riga sun ci wannan nasara:
“Ya ke mutuwa, ina nasararki? Ya ke mutuwa, ina dafinki?” … Amma godiya ga Allah! Shi ne ya ba mu nasara ta wurin Ubangijinmu Yesu Kiristi.1 Korintiyawa 15:55, 57
Za su yi mulki tare da shi har abada a cikin mulkinsa: “in muka jimre, za mu yi mulki tare da shi” (2 Timoti 2:12), da kuma “Za su kuwa yi mulki har abada abadin” (Ru’uya ta Yohanna 22:5).
An yi gicciyen da zinariya domin a nuna cewa yana tsarkake Kirista. Jinin Yesu kamar wuta ce mai tacewa: “jinin Yesu, Ɗansa, yana tsarkake mu daga dukan zunubi” (1 Yohanna 1:7). Kamar yadda ake tace zinariya a cikin wuta, haka ake tsarkake Kirista daga dukan zunubi. Game da Ubangiji an rubuta cewa “zai zama kamar wuta mai tace ƙarfe, … Zai zama kamar mai tace azurfa da mai tsarkaketa; zai tsabtacce Lawiyawa, yă kuma tace su kamar zinariya da azurfa” (Malaki 3:2–3).
A wasu lokuta Kiristoci sukan fuskanci gwaje-gwaje da wahaloli. Ya kamata a gan su kamar zinariya da ake gwadawa a cikin wuta, domin waɗanda suka kasance da aminci ga gicciye su sami rai madawwami:
“A kan wannan kuke cike da farin ciki ƙwarai, ko da yake yanzu na ɗan lokaci kuna fuskantar baƙin ciki daga gwaje-gwaje iri-iri. Wannan kuwa domin a tabbatar da sahihancin bangaskiyarku ne, wadda ta fi zinariya daraja nesa, ita zinariya kuwa, ko da yake mai ƙarewa ce, akan gwada ta da wuta, domin bangaskiyan nan taku ta jawo muku yabo da girma da ɗaukaka a bayyanar Yesu Kiristi.”1 Bitrus 1:6–7
“Amma ya san hanyar da nake bi; sa’ad da ya gwada ni zan fito kamar zinariya.”Ayuba 23:10
Ubangiji kansa ya ba da shawara, “Na shawarce ka ka sayi zinariyar da aka tace cikin wuta daga gare ni, don ka yi arziki” (Ru’uya ta Yohanna 3:18). Ya yi wa masu aminci alkawari, “Ka yi aminci ko da za a kashe ka, ni kuwa zan ba ka rawanin rai” (Ru’uya ta Yohanna 2:10).
Haskokin Haske
Haskokin da suke haskakawa daga bayan gicciye suna nuna cewa gicciye shi ne hasken duniya. Ubangiji ya ce, “Ni ne hasken duniya. Duk wanda ya bi ni ba zai yi tafiya cikin duhu ba, sai dai yă sami hasken rayuwa.” (Yohanna 8:12).
Haskokin suna kuma nuna cewa waɗanda suke bin Kiristi ’ya’yan haske ne. “Ku dogara ga hasken yayinda kuke da shi, don ku zama ’ya’yan haske.” (Yohanna 12:36). “Dukanku ’ya’yan haske ne da kuma ’ya’yan rana. Mu ba mutanen dare ko na duhu ba ne.” (1 Tessalonikawa 5:5). “Gama a dā zukatanku sun cika da duhu, amma yanzu ku haske ne a cikin Ubangiji. Ku yi rayuwa kamar ’ya’yan haske” (Afisawa 5:8).
Kiristoci za su zama fitila ga duniya, kowannensu wani haske ne na wannan haske:
“Ku ne hasken duniya. Birnin da yake a bisan tudu ba ya ɓoyuwa. Mutane ba sa ƙuna fitila su rufe ta da murfi. A maimako, sukan ajiye ta a kan wurin ajiye fitila, takan kuma ba da haske ga kowa a cikin gida. Haka ma, bari haskenku yă haskaka a gaban mutane, domin su ga ayyukanku masu kyau, su kuwa yabi Ubanku da yake cikin sama.”Mattiyu 5:14–16
Suna yin haka ta wurin karɓar kasancewar Ruhu Mai Tsarki, da kuma barin Ruhun da yake cikinsu ya haskaka ta rayuwarsu. Sa’an nan hasken gaskiya yakan haskaka daga rayuwarsu, kuma rayuwar nan takan zama hadaya mai rai: “Saboda haka, ina roƙonku, ’yan’uwa, saboda yawan jinƙan Allah, ku miƙa jikunanku hadaya wadda take mai rai, mai tsarki abin karɓa kuma ga Allah, wannan ita ce hanyar hidimarku ta ruhaniya.” (Romawa 12:1). Sa’an nan waɗansu suna iya duban Kiristoci su ga cewa sun bambanta, “marasa abin zargi, sahihai ’ya’yan Allah, waɗanda ba su da laifi, a zamanin mutane karkatattu, kangararru, waɗanda kuke haskakawa a cikinsu kamar fitilu a duniya” (Filibbiyawa 2:15). Kiristoci su ne hasken duniya domin suna bin Hasken duniya, wato, mutumin nan Yesu, wanda shi ne Kiristi.
Littafi Mai Tsarki
Littafi Mai Tsarki shi ne ƙa’ida da jagoran bangaskiya, Maganar Allah marar kuskure:
“Dukan Nassi numfashin Allah ne yana kuma da amfani don koyarwa, tsawatarwa, gyara da kuma horarwa cikin adalci, domin mutumin Allah yă zama shiryayye sosai saboda kowane kyakkyawan aiki.”2 Timoti 3:16–17
An ba Kirista shi domin ya yi amfani da shi kamar takobi, “takobin Ruhu, wato, Maganar Allah” (Afisawa 6:17):
“Maganar Allah tana da rai, tana kuma da ƙarfin aiki. Ta fi kowane takobi mai baki biyu kaifi. Maganarsa takan ratsa har ciki-ciki, tana raba rai da ruhu, gaɓoɓi da kuma ɓargon ƙashi; har sai ta tone ainihi wane ne muke.”Ibraniyawa 4:12
Haka Ubangiji kansa ya yi amfani da shi. Sa’ad da aka kai Yesu cikin hamada “don Iblis yă gwada shi,” ya amsa kowace jarraba da rubutacciyar Maganar Allah:
- “A rubuce yake cewa, ‘Ba da abinci kaɗai mutum yake rayuwa ba, sai dai da kowace kalmar da take fitowa daga bakin Allah.’” (Mattiyu 4:4)
- “A rubuce yake kuma cewa, ‘Kada ka gwada Ubangiji Allahnka.’” (Mattiyu 4:7)
- “Rabu da ni, Shaiɗan! Gama a rubuce yake, ‘Yi wa Ubangiji Allahnka sujada, shi kaɗai kuma za ka bauta wa.’” (Mattiyu 4:10)
Sa’an nan Iblis ya bar shi (Mattiyu 4:11).
Littafi Mai Tsarki shi ne ma’aunin da Kirista yake bi a rayuwarsa: “Maganarka fitila ce ga ƙafafuna haske kuma a kan hanyata.” (Zabura 119:105); “maganarka ce gaskiya” (Yohanna 17:17). Yana tsaye har abada: “Maganarka, ya Ubangiji madawwamiya ce; tana nan daram a cikin sammai.” (Zabura 119:89); “Sama da ƙasa za su shuɗe, amma maganata ba za tă taɓa shuɗe ba.” (Mattiyu 24:35).
Yana rubuce har abada yadda mai bi zai iya samun rai madawwami: “An dai rubuta waɗannan ne don ku gaskata Yesu ne Kiristi, Ɗan Allah kuma ta wurin gaskatawa ku sami rai a cikin sunansa.” (Yohanna 20:31). Yana kuma ɗaukaka Allah da Makaɗaicin Ɗansa, Ubangijinmu da Mai Cetonmu Yesu Kiristi: “Kuna ta nazarin Nassosi da himma don kuna tsammani ta wurinsu ne kuna samun rai madawwami. Nassosin nan ne suke ba da shaida a kaina” (Yohanna 5:39).
Walƙiya
Rafuffukan haske da suke fitowa daga Littafi Mai Tsarki suna naɗewa kewaye da macijin da duniya walƙiya ne. Suna fitowa daga Maganar Allah suna kuma yi wa macijin rauni. Maganar Allah ita ce iko mafi girma a cikin halitta duka: “Maganata ba wuta ba ce,” in ji Ubangiji, “kuma kamar gudumar da kan ragargaza dutse?” (Irmiya 23:29). Nassosi suna magana game da walƙiyar Ubangiji da take fita gāba da abokan gābansa: “walƙiya mai girma ya fafare su” (Zabura 18:14); “Ka aiko da walƙiya ka watsar da abokan gāba; ka karɓa kibiyoyinka ka sa su gudu” (Zabura 144:6).
Sa’ad da Kirista ya faɗi Maganar Allah, takan zama abin ciwo ga maƙiyi takan kuma buge shi kamar walƙiya. Sa’ad da Saba’in ɗin suka dawo suna murna cewa “har mun sha ƙarfin aljanu ma a cikin sunanka,” Ubangiji ya amsa:
“Na ga Shaiɗan ya fāɗi daga sama kamar walƙiya. Na ba ku iko da za ku tattaka macizai, da kunamai, ku kuma shawo kan dukan ikon abokin gāba, kuma ba wani lahani da zai same ku.”Luka 10:18–19
Walƙiyar tana buge macijin kansa, “tsohon maciji nan da ake kira Iblis, ko Shaiɗan, wanda ya ɓad da dukan duniya” (Ru’uya ta Yohanna 12:9), tana kuma buge waɗanda suke binsa. Tana bugawa a cikin duniyar ruhu, “Gama ba da mutane da suke nama da jini ne muke yaƙi ba. Muna yaƙi ne da ikoki, da hukumomi, da masu mulkin duhu, da kuma a ikokin da suke cikin a sararin sama” (Afisawa 6:12), da kuma a ko’ina a duniya inda yake aiki. Haka tsarkaka suka “Sun ci nasara a kansa ta wurin jinin Ɗan Ragon da ta wurin kalmar shaidarsu” (Ru’uya ta Yohanna 12:11), haka kuma aka yi wa kowane mai bi alkawari: “Ku yi tsayayya da Iblis, zai kuwa guje ku” (Yaƙub 4:7).
Macijin
Macijin yana wakiltar Shaiɗan, wanda Nassi yakan kira macijin: “Ya kama macijin, wannan tsohon maciji, wanda yake shi ne Iblis, ko kuwa Shaiɗan” (Ru’uya ta Yohanna 20:2).
Ya naɗe kansa a kan duniya domin Nassi ya rubuta cewa shi ne allahn zamanin nan: “Allahn zamanin nan ya makanta hankulan marasa ba da gaskiya, yadda har ba za su iya ganin hasken bishara ta ɗaukakar Kiristi ba, wanda yake kamannin Allah.” (2 Korintiyawa 4:4). Ubangiji ya kira shi “mai mulkin duniyan nan” (Yohanna 12:31), Manzo Yohanna kuma ya rubuta cewa “duniya duka kuwa tana hannun Mugun” (1 Yohanna 5:19). Yana riƙe da wannan duniya da ta fāɗi fiye da yadda Kirista ya sani ko ya fahimta. Tun faɗuwar mutum a Lambun Eden, mugun tasirinsa ya kai cikin kowane abin da Kirista yake haɗuwa da shi kowace rana. Shi ne “sarki masu ikon sarari sama, wato, ruhun nan da yanzu yake aiki a cikin masu ƙin biyayya ga Allah” (Afisawa 2:2), kuma “Abokin gābanku, Iblis yana kewayewa kamar zaki mai ruri, yana neman wanda zai cinye” (1 Bitrus 5:8).
Macijin ya tashi yana fuskantar gicciye domin a nuna taurin kan Iblis a fili gāba da Maganar Allah. Yana nuna ƙin Allah da yake yi, da ƙin Kiristinsa da kuma dukan abubuwa masu tsarki, da kuma bayyananniyar manufarsa ta hamayya da duk abin da Allah ya kafa tun farkon zamani. Fiye da kome, yana nuna manufarsa ta hallaka ’yan Adam, waɗanda aka halitta cikin siffar Allah da kamanninsa: “Saboda haka Allah ya halicci mutum cikin siffarsa. Cikin kamannin Allah, Allah ya halicci mutum. Miji da mace ya halicce su.” (Farawa 1:27). Game da shi Ubangiji ya ce, “Shi mai kisankai ne tun farko. Ba ruwansa da gaskiya, gama gaskiya ba ta cikinsa” (Yohanna 8:44). “Sai macijin ya yi fushi da macen ya kuma koma wajen sauran zuriyarta don yă yaƙe su waɗannan waɗanda suke biyayya da umarnan Allah suke kuma riƙe da shaidar Yesu.” (Ru’uya ta Yohanna 12:17).
Yana ci gaba da wannan taurin kai, tare da rundunarsa ta ’yan ridda da mugayen mutane a duniya da suke binsa, har sai an jefa shi cikin tafkin wuta, tare da dukan masu binsa, kamar yadda littafin Ru’uya ta Yohanna ya rubuta:
“Aka jefa Iblis da ya ruɗe su cikin tafkin farar wuta, inda aka jefa dabban nan da annabin ƙaryan nan. Za a ba su azaba dare da rana har abada abadin.”Ru’uya ta Yohanna 20:10
“Ku rabu da ni, la’anannu, zuwa cikin madawwamiyar wutar da aka shirya don Iblis da mala’ikunsa.”Mattiyu 25:41
Ƙwallon Duniya
Ƙwallon duniya yana da ma’anarsa ta kansa, ban da macijin da ya naɗe kansa kewaye da shi. Shi ne duniya, halittar Allah. Sa’ad da Allah ya gama aikinsa, “Allah ya ga dukan abin da ya yi, yana da kyau ƙwarai” (Farawa 1:31).
An ba mutum duniya ta wurin umarnin Allah:
“Allah ya albarkace su, ya kuma ce musu, “Ku yi ta haihuwa ku ƙaru da yawa, ku mamaye duniya, ku mallake ta. Ku yi mulki a bisa kifin teku, da tsuntsayen sararin sama, da kuma bisa kowace halitta mai rai wadda take rarrafe a ƙasa.””Farawa 1:28
“Saman sammai na Ubangiji ne, amma ya ba da duniya ga mutum.”Zabura 115:16
Mutum ya rasa wannan iko sa’ad da ya yi wa Allah rashin biyayya a Lambun Eden ya kuma ci ’ya’yan itacen da aka hana: “Za a la’anta ƙasa saboda kai” (Farawa 3:17).
Kiristi ya umarci masu binsa su yi masa biyayya: “In kuna ƙaunata za ku yi biyayya da umarnina” (Yohanna 14:15). Ya aiki manzanninsa zuwa ga dukan al’ummai:
“Saboda haka ku tafi, ku mai da dukan al’umman duniya su zama almajiraina, kuna yi musu baftisma a cikin sunan Uba, da na Ɗa, da na Ruhu Mai Tsarki, kuna kuma koya musu, su yi biyayya da duk abin da na umarce ku”Mattiyu 28:19–20
Ya aike su domin a fanshi wannan duniya a kuma sāke daidaita ta da Allah, mutum kuma yana mulki a kan duniya kamar yadda Allah ya nufa tun farko. Gama “cewa za a ’yantar da halitta kanta daga bautarta ga ruɓewa a kuma kawo ta cikin ’yancin ɗaukakar ’ya’yan Allah.” (Romawa 8:21).
Addu’ar Ubangiji tana magana game da wannan: “mulkinka yă zo a aikata nufinka a duniya kamar yadda ake yi a sama” (Mattiyu 6:10). Da waɗannan kalmomi Yesu kansa ya bayyana cewa Allah yana so a mai da duniya ga tsarin da ya nufa tun farko. Mai da ita yana nufin cewa an ci Iblis, wato Shaiɗan, ta wurin Maganar Allah da kuma ta wurin hadayar Ubangijinmu da Mai Cetonmu Yesu Kiristi. Sa’an nan “Mulkin duniya ya zama mulkin Ubangijinmu da na Kiristinsa, zai kuwa yi mulki har abada abadin” (Ru’uya ta Yohanna 11:15). A cikin sabuwar waƙa an ce game da waɗanda aka fansa, “kuma za su yi mulki a duniya” (Ru’uya ta Yohanna 5:10).
Wannan alama a kan hatimin tana tuna wa kowane Kirista hakkinsa na bayyana Mulkin Allah a duniya. Yesu ya yi wa’azi, “Ku tuba, gama mulkin sama ya yi kusa.” (Mattiyu 4:17), ya kuma aiki almajiransa su ce, “Mulkin Allah yana kusa da ku” (Luka 10:9). Inda Yesu yake, Mulki yana nan. Haka zai kasance a ranar nasararsa a kan macijin, sa’ad da mutum zai sāke yin mulki a kan duniya kamar yadda Allah ya nufa tun farko.
Gizagizan Hadari da Raƙuman Ruwa Masu Hauka
Gizagizan hadari suna wakiltar iska, wadda a nan take nufin Ruhu Mai Tsarki. Ubangiji kansa ya kwatanta Ruhu da iska: “Iska takan hura zuwa inda take so. Kai kakan ji motsinta, sai dai ba ka iya sanin inda take fitowa ko kuwa inda za ta. Haka yake ga duk wanda aka haifa ta wurin Ruhu.” (Yohanna 3:8). A ranar Fentekos Ruhu ya zo “kamar ta babbar iska tana hurowa daga sama” (Ayyukan Manzanni 2:2). A farko, “Ruhun Allah kuwa yana yawo a kan ruwan” (Farawa 1:2).
Sa’ad da Kirista ya yi amfani da Maganar Allah, walƙiyar kuma ta buge macijin da masu binsa a cikin ruhu, Ruhu Mai Tsarki yakan motsa kamar iska mai tsarki da guguwa. Wannan motsi yakan girgiza ruwayen duniya kansu, gama “Muryar Ubangiji tana a bisa ruwaye; Allah Maɗaukaki ya yi tsawa, Ubangiji ya yi tsawa a bisa manyan ruwaye.” (Zabura 29:3). Dukan duniya tana jin tasirin bangaskiyar mai bi ga Maganar Allah da yadda yake amfani da ita kamar takobi. Sa’ad da aka yi amfani da ita yadda ya kamata, Ruhu Mai Tsarki yakan motsa cikin ɗaukaka, iko da mulki. Haka ya kasance da Ikkilisiya ta farko: “Bayan suka yi addu’a, sai inda suka taru ya jijjigu. Dukansu kuwa suka cika da Ruhu Mai Tsarki, suka yi ta shaidar maganar Allah babu tsoro.” (Ayyukan Manzanni 4:31).
Gizagizan hadari da raƙuman ruwa masu hauka suna amsawa ga Kirista: ga yadda yake amfani da Maganar Allah, da kuma ga kiransa ga Ruhu Mai Tsarki cikin bangaskiya ga Yesu Kiristi Ubangijinmu da Mai Cetonmu. Ubangiji kansa “ya tsawata wa iskar, ya ce wa raƙuman ruwan, “Shiru! Ku natsu!” Sai iskar ta kwanta, kome kuma ya yi tsit,” almajiransa kuma suka tambaya, “Wane ne wannan? Har iska da raƙuman ruwa ma suna masa biyayya!” (Markus 4:39, 41). Ya yi wa waɗanda suka gaskata alkawarin iko iri ɗaya:
“Gaskiya nake gaya muku, in wani ya ce wa dutsen nan, ‘Je ka, ka fāɗa cikin teku,’ bai kuwa yi shakka a zuciyarsa ba, amma ya gaskata cewa, abin da ya faɗa zai faru, haka kuwa za a yi masa.”Markus 11:23
Saboda haka ko da yake an ce duniya tana ƙarƙashin ikon Iblis, Maganar Allah tana yin nasara. Takan ba Kirista iko a kan abin da mutum ya ba Shaiɗan a faɗuwa a Lambun Eden. Ta wurin Maganar Allah, ta wurin jini mai daraja da hadayar Yesu Kiristi, da kuma ta wurin ikonsa, ana mai da mai bi zuwa wurinsa da ya cancanta. Sa’ad da ya faɗi kalmar Allah ta Nassi, duniya kanta takan amsa, Ruhu Mai Tsarki kuma shi ne yake kawo wannan amsa. Ruhu yakan ba addu’ar Kirista iko: “Ruhu kansa yana roƙo a madadinmu da nishe-nishen da kalmomi ba sa iya bayyanawa” (Romawa 8:26). Ruhu yakan kuma ba umarnansa a cikin Ruhu iko, har ma a kan abin da aka rasa, saboda girman ɗaukakar Yesu Kiristi Ubangijinmu da Mai Cetonmu: “Za ku iya roƙe ni kome a cikin sunana, zan kuwa yi” (Yohanna 14:14).
Nassi ya rubuta kalmomin Ubangiji kansa: “An ba ni dukan iko a sama da kuma ƙasa” (Mattiyu 28:18). Waɗanda suka gaskata da Kiristi suna samun damar kai ga wannan iko ta wurin jini mai daraja na Ɗan Ragon, da kuma ta wurin bangaskiyarsu gare shi.
Launuka: Shuɗin Fili da Iyakar Zinariya
Shuɗin fili shi ne sararin sama. Tun farko, mutum yakan ɗaga idanunsa zuwa sama sa’ad da yake magana da Allah: “Na tā da idanuna gare ka, gare ka da kursiyinka yake cikin sama.” (Zabura 123:1). Ubangiji ya koya wa almajiransa su yi addu’a, “Ubanmu wanda yake cikin sama, a tsarkake sunanka” (Mattiyu 6:9).
Shuɗin yana wakiltar wurare na sama da Kirista yakan shiga cikin addu’a da roƙo. Wurin kursiyin Allah ne: Ga abin da Ubangiji yana cewa, “Sama kursiyina ce, duniya kuma matashin sawuna.” (Ishaya 66:1). Kirista ba ya ganin wannan kursiyi, ba ya kuma iya saninsa, duk da haka yana dubansa cikin bangaskiya ta wurin Kiristi Yesu, gama “Rayuwa bangaskiya muke, ba ta ganin ido ba.” (2 Korintiyawa 5:7). Yakan zo “kusa da kursiyin alheri da ƙarfi zuciya, don mu sami jinƙai mu kuma sami alherin da zai taimake mu a lokacin bukata” (Ibraniyawa 4:16).
“Ubangiji Allahnmu bai bayyana abubuwa na yanzu da na nan gaba ba, amma ya umarce mu mu kiyaye kalmomin dokar da ya ba mu, mu da kuma ’ya’yanmu har abada.” (Maimaitawar Shari’a 29:29). An ba mutum isasshen sani domin ya tabbatar da cetonsa. Yana zuwa ta wurin rubutacciyar Maganar Littafi Mai Tsarki, “Nassosi masu tsarki, waɗanda suke iya sa ka zama mai hikima zuwa ceto ta wurin bangaskiya cikin Kiristi Yesu” (2 Timoti 3:15). Yana kuma zuwa ta wurin koyarwa, horarwa da misalin Ubangijinmu da Mai Cetonmu Yesu Kiristi.
Sa’ad da Kirista ya ɗaga zuciyarsa cikin addu’a, takan hau zuwa sama, zuwa cikin shuɗin da yake wakiltar wurare na sama: “Bari mu ɗaga zuciyarmu da hannuwanmu ga Allah na cikin sama” (Makoki 3:41). “Bari a sa addu’ata a gabanka kamar turaren ƙonawa; bari ɗagawa hannuwana ta zama kamar hadayar yamma.” (Zabura 141:2). “Hayaƙin turaren tare da addu’o’in tsarkaka, suka hau zuwa gaban Allah daga hannun mala’ikan.” (Ru’uya ta Yohanna 8:4).
Iyakar zinariya tana magana game da tsarkakewar Kirista, kamar yadda aka bayyana a ƙarƙashin gicciyen zinariya a sama. Gaskatawa da Yesu Kiristi da ikon jininsa wuta ce mai tacewa da take tace mutum, kamar yadda ake tace zinariya a cikin wuta. “Wannan kashi ɗaya bisa ukun zan kawo in sa a cikin wuta; zan tace su kamar azurfa in gwada su kamar zinariya. Za su kira bisa sunana zan kuwa amsa musu” (Zakariya 13:9). A nan zinariya tana wakiltar Kiristan da aka tace, wanda ya gaskata ya kuma dogara gaba ɗaya ga Yesu Kiristi, “Sarkin sarakuna da Ubangijin iyayengiji” (Ru’uya ta Yohanna 19:16).
Rubutun da Yake Kewaye
A kewaye da iyakar akwai rubutun “GARLAND F. BYERS, JR. ✠ EPISCOPUS.” Sunan yana nuna cewa hatimin na Bishop ne. Episcopus kalmar Latin ce ta bishop. Ta samo asali daga kalmar Helenanci episkopos, “mai kula,” kalmar da St. Bulus ya yi amfani da ita sa’ad da ya yi wa dattawan Afisa gargaɗi:
“Ku lura da kanku da dukan garken da Ruhu Mai Tsarki ya sa ku ku zama masu kula da shi. Ku zama masu kiwon ikkilisiyar Allah, wadda ya saya da jininsa.”Ayyukan Manzanni 20:28
Sunan da laƙabin tare suna nuna cewa Bishop yana da rabo a yaƙin ruhaniya da ake yi kowace rana: “Makaman da muke yaƙi da su, ba makamai na duniya ba ne. Sai dai na ikon Allah ne, masu rushe wuraren mafaka masu ƙarfi.” (2 Korintiyawa 10:4). Shi memba ne na gwamnatin Allah, wanda aka keɓe zuwa matsayin bishop, aka kuma umarta ya faɗi koyarwa ta gaskiya kada ya yi shiru. Gama “Da yake an danƙa wa mai kula da ikkilisiya riƙon amana saboda Allah, dole yă zama marar aibi … riƙe tabbataccen saƙon nan kam-kam yadda aka koyar, don yă iya ƙarfafa waɗansu da sahihiyar koyarwa yă kuma ƙaryata waɗanda suke gāba da shi” (Titus 1:7, 9).
Yin shiru za a lissafta shi zunubi: “Saboda haka, duk wanda ya san abu mai kyan da ya kamata yă yi, bai kuwa yi ba, ya yi zunubi ke nan.” (Yaƙub 4:17). Ubangiji ya gargaɗi mai tsaron da ya ga takobi yana zuwa bai kuwa busa ƙaho ba: “zan nemi hakkin jinin mutumin a kan mai tsaron” (Ezekiyel 33:6). St. Bulus ya ce, “Kaitona, in ban yi wa’azin bishara ba!” (1 Korintiyawa 9:16).
Rubutun yana tuna da misalin talanti (Mattiyu 25:14–30). Wani maigida ya danƙa wa bayinsa dukiyarsa kafin wata tafiya, biyu daga cikinsu kuma suka yi ciniki suka ninka abin da aka ba su. Ga kowannensu maigidan ya ce, “Madalla, bawan kirki mai aminci! Ka yi aminci a kan abubuwa kaɗan, zan sa ka lura da abubuwa masu yawa. Zo ka yi farin ciki tare da maigidanka!” (Mattiyu 25:21). Na ukun ya ɓoye talantinsa a cikin ƙasa, maigidan kuma ya amsa masa, “Kai mugun bawa, mai ƙyuya!” (Mattiyu 25:26). Misalin yana tuna wa Bishop babban hakkin da yake kansa:
- ya faɗi bisharar Yesu Kiristi kamar yadda ya fahimce ta;
- ya tsaya a kan abin da yake daidai da adalci a gaban Allah; da
- ya zama bawan kirki mai aminci na Ubangijinmu da Mai Cetonmu Yesu Kiristi.
Bishop bai san dalilin da ya sa aka kira shi ba. Ya dai sani cewa an kira shi, kuma wannan kaɗai ya ba shi iko da hakki. “Ba ku kuka zaɓe ni ba, a’a, ni ne na zaɓe ku na kuma naɗa ku ku je ku ba da ’ya’ya-’ya’yan da za su dawwama” (Yohanna 15:16). “gama kyautar Allah da kiransa ba a sokewa” (Romawa 11:29). Waɗanda aka ba su da yawa, ana bida da yawa daga gare su: “Duk wanda aka ba shi mai yawa, mai yawan ne za a bida daga gare shi” (Luka 12:48).
Ƙananan gicciyen da aka sa tare da sunan Bishop da kalmar Episcopus suna nuna cewa shi bishop ne na gicciye, bishop a cikin Ikkilisiyar Ubangijinmu da Mai Cetonmu Yesu Kiristi. Suna nuna yadda sunansa da matsayinsa duka suke tsaye dangane da Kiristi. “Kada in taɓa yin taƙama ga kome sai dai a cikin gicciyen Ubangijinmu Yesu Kiristi, wanda ta wurinsa aka gicciye duniya a gare ni, aka kuma gicciye ni ga duniya.” (Galatiyawa 6:14). Bishop yana da hakkin biyayya ga Kiristi, da kuma ga Allah, fiye da kome. Gicciyen suna wakiltar wannan biyayya, wadda Allah kaɗai ake yi wa:
“In wani zai bi ni, dole yă mūsanta kansa, ya ɗauki gicciyensa kowace rana, ya bi ni.”Luka 9:23
“Ba mai iya bauta wa iyayengiji biyu.”Mattiyu 6:24
“Dole ne mu yi wa Allah biyayya a maimakon mutane!”Ayyukan Manzanni 5:29
Take
Taken Euntes in Mundum Universum, “Tafiya cikin dukan duniya,” an sa shi a cikin zinariyar hatimin. An sa shi a cikin zinariya domin Bishop, wanda aka keɓe bisa ga ƙa’ida, an tace shi ta wurin wutar Ruhu Mai Tsarki, ya kuma karɓi tsarkakan matsayi. Wannan matsayi yanzu ya ɗora masa hakkin yaɗa bishara wanda ya fi nauyi nesa da wanda yake ɗauke da shi a dā. Ana sāke hura wannan wuta da kowane aikin sakramenti da yake yi. Kamar yadda St. Bulus ya rubuta wa Timoti, “ka lura baiwan nan ta Allah, wadda take tare da kai ta wurin ɗibiya maka hannuwana” (2 Timoti 1:6).
Kalmomin umarni ne na manzanni da na magadansu, wato bishop-bishop. Umarnin Kiristi ne kansa:
“Ku tafi cikin dukan duniya, ku yi wa’azin bishara ga dukan halitta.”Markus 16:15
Dole ne a yi wa’azin Maganar Allah da bisharar Yesu Kiristi, a kuma kai su ga dukan al’umman duniya: “Za a kuma yi wa’azin wannan bisharar mulki a cikin dukan duniya, yă zama shaida ga dukan al’ummai” (Mattiyu 24:14). Shi ya sa ake kiran Bishop, Bishop ga Al’ummai. Umarnin Kiristi a Markus 16:15 yana bukatar kowane wanda aka kira zuwa hidimarsa ya tafi cikin dukan duniya ya yi wa’azin bishara ga kowace halitta.
A zamanin dā wannan yana nufin kasancewa a zahiri: yin tafiye-tafiye, fita da yaɗa Maganar Allah. A wannan zamani yana kuma nufin, ga Bishop, rubutu da wallafa Maganar Allah da koyarwa ta gaskiya, da kuma sa ta a intanet (World Wide Web), domin dukan al’ummai su karanta idan sun ga dama. “Ka rubuta wannan ru’uya ka bayyana ta a fili a kan alluna don mai shela yă ruga da ita, yă kai” (Habakkuk 2:2). “Ta yaya kuma za su ji ba tare da wani ya yi musu wa’azi ba?” (Romawa 10:14).
Karɓar Maganar Allah da Yesu Kiristi zaɓi ne na kashin kai, kuma ba za a tilasta wa kowa ba. “sai ku zaɓa yau wanda za ku bauta masa” (Yoshuwa 24:15). “duk mai bukata kuma, yă ɗibi ruwan rai kyauta” (Ru’uya ta Yohanna 22:17). Ubangiji ya ce, “Duk mai yin laifi yă ci gaba da yin laifi; duk mai aikata ƙazanta yă ci gaba da aikata ƙazanta. Duk mai aikata abin da yake daidai, yă ci gaba da aikata abin da yake daidai. Kuma duk wanda yake mai tsarki, yă ci gaba da yin abin da yake da tsarki.” (Ru’uya ta Yohanna 22:11).
Aikin Bishop ne da hidimarsa ya gabatar da Maganar Allah da bisharar Yesu Kiristi a gaban masu bi da marasa bi duka. Ga mai bi, bangaskiya tana iya sāke farfaɗowa, ta ƙarfafa, ta kuma ƙara tabbata, kamar yadda Ubangiji ya umarci Bitrus: “Bayan ka juyo, ka ƙarfafa ’yan’uwanka” (Luka 22:32). Ga marar bi kuwa, tana iya kawo shi ga bangaskiya cikin Yesu Kiristi, Ubangiji da Sarki, “Saboda haka, bangaskiya takan zo ne ta wurin jin saƙo, akan ji saƙon kuma ta wurin maganar Kiristi” (Romawa 10:17).
Bayanai
1Clement na Alekzandariya, Mai Koyarwa, littafi na 3, sura ta 11. ↩︎
2Encyclopædia Britannica, s.v. “sigillography.” ↩︎

Euntes in Mundum Universum: “Ku tafi cikin dukan duniya” (Markus 16:15, SRDK).
Dukan nassosin Littafi Mai Tsarki da aka kawo da Hausa a wannan shafi an ɗauko su ba tare da an canja kome ba daga Biblica® Buɗaɗɗen Littafi Mai Tsarki, Sabon Rai Don Kowa™. Rubutun: ebible.org/hausa. Ɗigo uku (…) suna nuna inda aka tsallake wani sashe.
Biblica® Buɗaɗɗen Littafi Mai Tsarki, Sabon Rai Don Kowa™ Neman RubutaccenIzini © 2009, 2020 ta hannun Biblica, Inc. Biblica® Open Hausa Contemporary Bible™ Copyright © 2009, 2020 by Biblica, Inc. “Biblica” wani tambarin ne da aka yi wa rajista a ofishi Lamba Ƙerar da Tambari a Amurka ta hannun Biblica, Inc. Wanda aka yi amfani ta wurin samun izini. “Biblica” is a trademark registered in the United States Patent and Trademark Office by Biblica, Inc. Used with permission.
An sami wannan aiki a sauƙaƙe a ƙarƙashin lasisin Ƙasa da ƙasa na Lasisin Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 na Ƙasa da ƙasa (CC BY-SA). Don a ga kwafin wannan lasisi, a ziyarci: http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0 ko kuma a aika ta wasiƙa zuwa ga Creative Commons, PO Box 1866, Mountain View, CA 94042, USA. This work is made available under the Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License (CC BY-SA). To view a copy of this license, visit http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0 or send a letter to Creative Commons, PO Box 1866, Mountain View, CA 94042, USA.