Mulkoki Goma

Bayanan ƙarshe

An ɗauko Nassi daga Littafi Mai Tsarki na Sabon Rai Don Kowa (SRDK). ANF = Ante-Nicene Fathers; NPNF2 = Nicene and Post-Nicene Fathers, Second Series.

1Mulkoki goma suna cikin waɗannan nassosi na Nassosi Masu Tsarki, da kuma cikin Iyayen Ikkilisiya waɗanda suka karanta su a matsayin rabuwar duniya tsakanin sarakuna goma a kwanakin ƙarshe.Nassosi Masu TsarkiDaniyel 2:40–44 (SRDK) “A ƙarshe, za a yi mulki na huɗu, mai ƙarfi kamar ƙarfe, Da yake baƙin ƙarfe yakan kakkarya, ya ragargaje abubuwa, haka nan wannan mulki zai ragargaje sauran mulkoki Ka kuma ga an yi ƙafafun da yatsotsin da baƙin ƙarfe gauraye da yumɓu, wato, mulkin zai rabu, amma zai kasance da ƙarfi kamar na baƙin ƙarfe da yake gauraye da yumɓu. Kamar yadda yatsotsin rabi na ƙarfe rabi kuma na yumɓu ne, haka wannan mulki zai zama rabi mai ƙarfi rabi kuma marar ƙarfi. Kamar dai yadda ka ga ƙarfen ya gauraye da yumɓu, haka mutanen za su zama a gauraye amma ba za su haɗu da juna ba, kamar yadda baƙin ƙarfe da yumɓu ba su haɗuwa. “A lokacin mulkin waɗannan sarakunan, Allah na sama zai kafa mulki da ba zai taɓa rushewa ba, ba kuma za a ba ma waɗansu mutane ba. Zai ragargaje waɗannan mulkokin da kuma kawo su ga ƙarshe, amma shi wannan mulki zai dawwama har abada.”Daniyel 7:7–8 (SRDK) “Bayan haka, a cikin wahayina da dare na duba, a gabana kuwa ga dabba ta huɗu, wadda take da bantsoro da banrazana da kuma iko ƙwarai. Tana da manyan haƙoran ƙarfe; ta ragargaje ta cinye abin da ta kama, ta kuma tattaka duk abin da ya rage a ƙarƙashin ƙafafunta. Ta bambanta da dukan sauran dabbobin da suka riga ta, tana kuma da ƙahoni goma. “Yayinda nake cikin tunani game da ƙahonin nan, a gabana kuwa ga wani ƙaho, ɗan ƙanƙani, wanda ya fito daga cikinsu; kuma an tumɓuke uku daga cikin ƙahonin farko kafin wannan. Wannan ƙaho yana da idanu kamar na mutum da kuma bakin da yake maganganun fariya.”Daniyel 7:19–27 (SRDK) “Sa’an nan kuma sai na so in san ma’anar wannan dabba ta huɗu, wadda ta yi dabam da sauran dabbobin da suke da matuƙar bantsoro, da take da haƙoran ƙarfe da kuma farcen tagulla, dabbar ta ragargaje ta cinye abin da ta kama, ta kuma tattaka duk abin da ya rage a ƙarƙashin ƙafafunta. Na kuma so in gane game da ƙahonin nan guda goma da suke a kanta da kuma game da ƙahon nan da ya fito, wanda aka tumɓuke ƙahoni uku a gabansa, ƙahon nan da yake da idanu da bakin da yake furta manyan maganganun fariya, wanda ya yi kamar ya fi sauran girma. Ina cikin dubawa, sai ga wannan ƙaho yana yaƙi da tsarkaka yana kuma cin nasara a kansu, sai da Wannan wanda yake tun fil azal ya zo ya furta hukunci, aka kuma ba tsarkaka na Mafi Ɗaukaka gaskiya, lokaci kuwa ya cika sai suka karɓi mulki. “Sai ya ba ni wannan bayani, ‘Dabbar nan ta huɗu, ita ce mulki na huɗu da zai bayyana a duniya. Zai bambanta da dukan sauran mulkoki, zai kuma cinye dukan duniya, yă tattake ta, yă kuma ragargaje ta. Ƙahonin nan goma, sarakuna ne goma waɗanda za su taso daga wannan mulki. Bayansu kuma, wani sarki zai taso, wanda ya sha dabam da waɗanda suka riga shi. Zai rinjayi sarakunan nan uku. Zai yi maganar saɓo a kan Mafi Ɗaukaka, zai kuma tsananta wa tsarkaka yă kuma yi ƙoƙarin sāke lokuta da shari’u. Za a miƙa tsarkaka a hannunsa na wani lokaci, lokuta da kuma rabin lokaci. “ ‘Amma majalisa za tă yi zama, za a karɓe ikonsa, a kuma hallaka shi gaba ɗaya har abada. Sa’an nan za a ba da mulki, iko da girma na mulkokin da suke a ƙarƙashin dukan sammai ga tsarkaka, mutane na Mafi Ɗaukaka. Mulkinsa kuwa mulki ne marar matuƙa, kuma dukan masu mulki za su yabe shi, su kuma yi masa biyayya.’”Ru’uya ta Yohanna 12:3 (SRDK) “Sai wata alama ta bayyana a sama, wani babban jan maciji mai kawuna bakwai da ƙahoni goma da rawani bakwai a kan kawunansa.”Ru’uya ta Yohanna 13:1 (SRDK) “Macijin kuwa ya tsaya a bakin teku. Sai na ga wata dabba tana fitowa daga teku. Tana da ƙahoni goma da kawuna bakwai, da kuma rawani goma a ƙahoninta, a kowane kai kuwa akwai sunan saɓo.”Ru’uya ta Yohanna 17:3 (SRDK) “Sa’an nan mala’ikan ya ɗauke ni cikin Ruhu zuwa hamada. A can na ga mace zaune a kan wata jan dabbar da aka rufe da sunayen saɓo tana kuma da kawuna bakwai da ƙahoni goma.”Ru’uya ta Yohanna 17:7 (SRDK) “Sa’an nan mala’ikan ya ce mini, “Don me kake mamaki? Zan bayyana maka asirin macen nan da dabbar da take hawa, wadda take da kawuna bakwai da ƙahoni goma.”Ru’uya ta Yohanna 17:12–14 (SRDK) “Ƙahonin nan goma da ka gani sarakuna goma ne da ba su riga sun karɓi mulki ba, amma waɗanda na sa’a guda za su karɓi iko a matsayin sarakuna tare da dabbar. Suna da manufa guda za su kuma ba wa dabbar ikonsu da kuma sarautarsu. Za su yi yaƙi da Ɗan Ragon, sai dai Ɗan Ragon zai ci nasara a bisansu domin shi ne Ubangijin iyayengiji, Sarkin sarakuna, tare da shi kuwa kirayayunsa, zaɓaɓɓunsa da kuma amintattu masu binsa za su kasance.”Ru’uya ta Yohanna 17:16–17 (SRDK) “Dabbar da kuma ƙahoni goma da ka gani za su ƙi jinin karuwar. Za su kai ta ga hallaka su kuma bar ta tsirara; za su ci namanta su kuma ƙone ta da wuta. Gama Allah ya sa a zukatansu su cika nufinsa ta wurin yarda su ba wa dabbar ikonsu tă yi mulki, sai lokacin da kalmomin Allah sun cika.”Iyayen IkkilisiyaWasiƙar Barnabas 4.4–6 (Michael W. Holmes, edita kuma mai fassara, The Apostolic Fathers: Greek Texts and English Translations, bugu na 3 [Grand Rapids: Baker Academic, 2007], 387–89) “Haka kuma annabin ya ce: ‘Mulkoki goma za su yi mulki a bisa duniya, bayansu kuma wani ƙaramin sarki zai taso, wanda zai rinjayi uku daga cikin sarakunan da bugu guda.’ Haka kuma Daniyel ya faɗa game da wannan mutum: ‘Na kuma ga dabba ta huɗu, mugunya, mai iko, mafi haɗari fiye da dukan namomin duniya, da yadda ƙahoni goma suka tsiro daga gare ta, daga cikinsu kuma wani ƙaramin toho na ƙaho, da yadda ya rinjayi uku daga cikin manyan ƙahonin da bugu guda.’ Saboda haka ya kamata ku gane.” (an fassara daga rubutun Turanci na Holmes)Irenaeus, Martani ga Koyarwar Ƙarya 5.25.3 (ANF 1:553–54) “Daniyel ma, yana duban gaba zuwa ƙarshen mulki na ƙarshe, wato, sarakuna goma na ƙarshe, waɗanda za a raba mulkin waɗannan mutane a tsakaninsu, waɗanda kuma mutumin da aka ƙaddara ga hallaka zai zo a kansu, ya furta cewa ƙahoni goma za su tsiro daga dabbar, cewa kuma wani ƙaramin ƙaho zai taso a tsakiyarsu, cewa kuma za a tumɓuke uku daga cikin na farkon a gabansa. … Ƙahoninta goma kuma sarakuna goma ne waɗanda za su taso; bayansu kuma wani zai taso, wanda zai fi dukan waɗanda suka riga shi mugayen ayyuka, zai kuma kifar da sarakuna uku …” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 1)Irenaeus, Martani ga Koyarwar Ƙarya 5.26.1 (ANF 1:554–55) “Cikin haske mafi bayyana ma Yohanna, cikin Ru’uya, ya nuna wa almajiran Ubangiji abin da zai faru a zamanin ƙarshe, da kuma game da sarakuna goma da za su taso a lokacin, waɗanda za a raba daular da take mulki yanzu [a duniya] a tsakaninsu. … Saboda haka dole ne a raba mulkin, da birnin, da gidan zuwa goma; saboda wannan dalili kuma ya riga ya nuna rabuwar da rarrabuwar [da za su faru]. … Saboda haka yatsotsin nan goma su ne waɗannan sarakuna goma, waɗanda za a raba mulkin a tsakaninsu, waɗansunsu kuwa za su zama masu ƙarfi da ƙwazo, ko masu kuzari; waɗansu kuma za su zama ragwaye marasa amfani, ba kuwa za su yarda da juna ba …” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 1)Irenaeus, Martani ga Koyarwar Ƙarya 5.30.2 (ANF 1:559) “Amma, da yake sun san tabbataccen adadin da Nassi ya bayyana, wato, ɗari shida da sittin da shida, bari su jira, da farko, rabuwar mulkin zuwa goma; sa’an nan, a mataki na gaba, sa’ad da waɗannan sarakuna suke mulki, suna kuma fara tsara al’amuransu, suna kuma faɗaɗa mulkinsu, [bari su koya] su gane cewa wanda zai zo yana neman mulkin domin kansa … shi ne ainihin abin ƙyama mai kawo hallaka.” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 1)Hippolytus, Littafi a kan Kiristi da Magabcin Kiristi 25 (ANF 5:209) “‘Dabba ta huɗu, mai bantsoro da banrazana; tana da haƙoran ƙarfe da farcen tagulla.’ Su wane ne kuwa waɗannan in ba Romawa ba? … A ɓoye kuma, ta wurin yatsotsin ƙafafu yana nufin sarakunan da za su taso daga cikinsu; kamar yadda Daniyel ma ya ce (a cikin kalmomin), ‘Na lura da dabbar, sai ga ƙahoni goma a bayanta, a cikinsu kuma wani (ƙaho) zai taso, toho, zai kuma tumɓuke uku (da suke) a gabansa.’ A ƙarƙashin wannan kuma ba wani aka nuna ba sai Magabcin Kiristi …” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 5)Hippolytus, Littafi a kan Kiristi da Magabcin Kiristi 27–28 (ANF 5:209–10) “To, da yake waɗannan abubuwa na nan gaba ne, da yake kuma yatsotsi goma na siffar nan daidai suke da (waɗansu) mulkokin dimokuraɗiyya, ƙahoni goma na dabba ta huɗu kuma an rarraba su a kan mulkoki goma, bari mu ɗan duba batun da kyau … ƙafafun ƙarfe, da dabbar mai bantsoro da banrazana, sun nuna Romawa, waɗanda suke riƙe da sarauta a yanzu; yatsotsin ƙafafu da suke rabi yumɓu rabi ƙarfe, da ƙahoni goma, alamomi ne na mulkokin da har yanzu za su taso; ɗayan ƙaramin ƙahon da yake tsirowa a cikinsu yana nufin Magabcin Kiristi a tsakiyarsu …” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 5)Hippolytus, Littafi a kan Kiristi da Magabcin Kiristi 52 (ANF 5:215) “Sa’ad da kuma ya rinjayi ƙahoni uku daga cikin goman a cikin jerin yaƙi, ya kuma tumɓuke su, wato, Masar, da Libiya, da Itiyofiya, ya kuma kwashe ganimarsu da kayan adonsu, ya kuma mai da sauran ƙahonin da suke shan wahala ƙarƙashin ikonsa, zai fara ɗaukaka zuciyarsa, ya kuma ɗaukaka kansa gaba da Allah a matsayin ubangijin dukan duniya.” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 5)Hippolytus, Gutsattsarin Rubutu a kan Daniyel 2.7 (ANF 5:179) “Sa’ad da lokatai suka cika, ƙahoni goma kuma suka tsiro daga dabbar a (zamanin) ƙarshe, sa’an nan Magabcin Kiristi zai bayyana a tsakiyarsu.” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 5)Hippolytus, Bayanai a kan Daniyel, a kan Daniyel 7:7 (ANF 5:189) “‘Tana kuma da ƙahoni goma.’ Gama kamar yadda annabin ya riga ya faɗa game da damisa, cewa dabbar tana da kawuna huɗu, wannan kuwa ya cika, aka kuma raba mulkin Alekzanda zuwa sarautu huɗu, haka kuma yanzu ya kamata mu sa zuciya ga ƙahoni goma da za su tsiro daga gare ta, sa’ad da lokacin dabbar ya cika, ƙaramin ƙahon kuma, wanda shi ne Magabcin Kiristi, zai bayyana farat ɗaya a tsakiyarsu …” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 5)Tertullian, A kan Tashin Jiki 24 (ANF 3:563) “Wane abin hanawa ne yake akwai in ba ƙasar Roma ba, wadda faɗuwarta, ta wurin warwatsewa zuwa mulkoki goma, za ta shigo da Magabcin Kiristi a kan (kufanta)?” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 3)Lactantius, Koyarwa ta Allah 7.16 (ANF 7:213) “Da farko, mulkin zai faɗaɗa, babban iko kuma, da aka watsa a hannun mutane da yawa aka kuma raba, zai ragu. Sa’an nan za a riƙa shuka rikice-rikicen cikin gida kullum; ba kuwa za a sami hutu daga yaƙe-yaƙe masu kisa ba, sai sarakuna goma sun taso a lokaci guda, waɗanda za su raba duniya, ba don su yi mulkinta ba, sai dai don su cinye ta.” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 7)Lactantius, Taƙaitaccen Koyarwa ta Allah 71 (ANF 7:253) “Ikon sarauta zai riɓanya, mutane goma kuma za su mamaye duniya, su rarraba ta, su kuma cinye ta.” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 7)Victorinus na Pettau, Sharhi a kan Ru’uya, a kan sura ta 12 (ANF 7:355) “‘Da ƙahoni goma.’] Ya ce sarakuna goma na zamanin ƙarshe su ne waɗannan, kamar yadda za mu ƙara bayyanawa a can.” (an fassara daga rubutun Turanci na ANF 7)Cyril na Urushalima, Darussan Koyarwa 15.12 (NPNF2 7:107) “Amma wannan Magabcin Kiristi da aka ambata zai zo sa’ad da lokatan daular Roma suka cika, ƙarshen duniya kuma yana kusatowa yanzu. Sarakuna goma na Romawa za su taso tare, suna mulki a sassa dabam-dabam watakila, amma duka a kusan lokaci guda; bayan waɗannan kuma na goma sha ɗaya, Magabcin Kiristi, wanda ta wurin dabarunsa na sihiri zai ƙwace ikon Roma; daga cikin sarakunan da suka yi mulki kafin shi kuma, uku zai ƙasƙantar da su, sauran bakwai kuma zai riƙe su ƙarƙashin ikonsa.” (an fassara daga rubutun Turanci na NPNF2 7) ↩︎

22 Timoti 3:16 (SRDK) “Dukan Nassi numfashin Allah ne yana kuma da amfani don koyarwa, tsawatarwa, gyara da kuma horarwa cikin adalci,” ↩︎

3Mattiyu 24:9 (SRDK) “Sa’an nan za a bashe ku don a tsananta muku a kuma kashe ku, dukan al’ummai za su ƙi ku saboda ni.”Mattiyu 24:21 (SRDK) “Gama a lokacin za a yi wata matsananciyar wahala, wadda ba a taɓa yi ba tun farkon duniya har ya zuwa yanzu ba kuwa za a ƙara yi ba.”Daniyel 7:21 (SRDK) “Ina cikin dubawa, sai ga wannan ƙaho yana yaƙi da tsarkaka yana kuma cin nasara a kansu,”Daniyel 7:25 (SRDK) “Zai yi maganar saɓo a kan Mafi Ɗaukaka, zai kuma tsananta wa tsarkaka yă kuma yi ƙoƙarin sāke lokuta da shari’u. Za a miƙa tsarkaka a hannunsa na wani lokaci, lokuta da kuma rabin lokaci.”Ru’uya ta Yohanna 13:7 (SRDK) “Aka ba ta iko tă yaƙi tsarkaka tă kuma ci nasara a kansu. Aka kuma ba ta iko bisa kowace kabila, jama’a, harshe da kuma al’umma.”Ru’uya ta Yohanna 20:4 (SRDK) “Na ga kursiyoyi inda waɗanda aka ba su ikon shari’a suke zama a kai. Sai na ga rayukan waɗanda aka yanke kawunansu saboda shaidarsu don Yesu saboda kuma maganar Allah. Ba su yi wa dabban nan ko siffarta sujada ba, ba su kuma sami alamarta a goshinsu ko a hannuwansu ba. Suka sāke rayuwa daga matattu, suka yi mulki tare da Kiristi shekaru dubu.” ↩︎