Sukcesja apostolska

Czym jest sukcesja apostolska

Sukcesja apostolska to nieprzerwana linia biskupów, z których każdy został konsekrowany przez nałożenie rąk tych, którzy byli przed nim, sięgająca apostołów posłanych przez Chrystusa. Kościół pierwszych wieków wskazywał na nią jako na świadectwo, że jego posługa pochodzi od samych apostołów: święty Klemens Rzymski pisał o niej około 96 r. n.e., a święty Ireneusz z Lyonu około 180 r. n.e. przedstawił sukcesję biskupów Rzymu od apostołów do swoich czasów.

Chrześcijanie nie są zgodni co do jej znaczenia. Wiele wyznań uważa, że sukcesja apostolska nie ma żadnego znaczenia i że wierność Kościoła polega na zachowywaniu nauki apostołów, a nie na jakiejkolwiek linii biskupów. Inni uważają ją za niezbędną dla prawdziwej posługi i prawdziwych sakramentów, a wśród nich Kościół rzymskokatolicki, Kościoły prawosławne, Kościoły przedchalcedońskie i Kościół Wschodu, podczas gdy Kościoły anglikańskie i niektóre luterańskie otaczają ją czcią. Także w obrębie wielu wyznań poglądy na to, jak wiele znaczy pochodzenie biskupa od apostoła Chrystusa, są podzielone.

Dwunastu i Siedemdziesięciu

Niektórzy w wierze chrześcijańskiej rozróżniają pierwotnych Dwunastu apostołów i Siedemdziesięciu, których Pan „naznaczył” i „rozesłał … po dwóch przed obliczem swojem” (Łk 10,1). Jedni i drudzy zostali posłani przez samego Chrystusa, aby głosić królestwo Boże, uzdrawiać i nieść Jego władzę: „Kto was słucha, mnie słucha” (Łk 10,16).

Biskup Byers jest zdania, że Siedemdziesięciu znało Chrystusa osobiście i zostało przez Niego osobiście posłanych; Pan znał ich na tyle dobrze, by posłać ich do wykonywania Jego dzieła. Dlatego uważa on, że sukcesja apostolska obejmuje zarówno Siedemdziesięciu, jak i pierwotnych Dwunastu. Święty Paweł, powołany po Zmartwychwstaniu jako Apostoł Narodów, został przyjęty przez Dwunastu jako prawdziwy apostoł, a oni podali mu „prawicę … na towarzystwo” (Ga 2,9).

Linie sukcesji na tych stronach

Biskup Byers przedstawia tu swoje linie sukcesji apostolskiej do publicznego wglądu i dla dobra wiernych chrześcijan. Każda strona prowadzi jedną linię od jej apostoła, biskup po biskupie, aż do biskupa Byersa. W większości przypadków każda linia aż do apostoła podąża za tymi samymi listami biskupów, które prowadzą Kościoły wymienione na danej stronie – tymi samymi listami, według których Kościoły te wywodzą własną sukcesję apostolską – a święci wymienieni w każdej linii to ci, których te Kościoły czczą.

Dokumenty święceń kapłańskich i sakry biskupiej biskupa Byersa, wraz z fotografiami z jego sakry, przedstawiono na stronie O biskupie.

Bez względu na to, jaki pogląd przyjmie się w sprawie Siedemdziesięciu, biskup Byers posiada ważną sukcesję apostolską od czterech spośród pierwotnych Dwunastu – świętego Piotra, świętego Andrzeja, świętego Jana i świętego Tomasza – a także od świętego Pawła, Apostoła Narodów. Można przy tym zauważyć, że według stanu na 2026 r. obecny biskup Rzymu, w swojej głównej linii konsekracji, wywodzi swoją sukcesję apostolską jedynie od świętego Piotra; a obecny patriarcha moskiewski i całej Rusi, w swojej głównej linii konsekracji, również wywodzi swoją sukcesję apostolską jedynie od świętego Piotra, przez stolicę Antiochii. Obecna arcybiskup Canterbury, w swojej głównej linii konsekracji, wywodzi swoją sukcesję apostolską od jednego apostoła, przez stolicę Canterbury; obecny syryjskoprawosławny patriarcha Antiochii, w swojej głównej linii konsekracji, jedynie od świętego Piotra, przez stolicę Antiochii; a obecny katolikos-patriarcha Asyryjskiego Kościoła Wschodu, według listy tego Kościoła, od świętego Tomasza, przez stolicę Seleucji-Ktezyfonu.

Co do Siedemdziesięciu, biskup Byers ma sukcesję apostolską od pięciu, których Kościoły czczą jako apostołów z grona Siedemdziesięciu: świętego Tadeusza (Addaja), apostoła Edessy; świętego Linusa, pierwszego biskupa Rzymu po świętym Piotrze; świętego Ewodiusza, pierwszego biskupa Antiochii po świętym Piotrze; świętego Stachysa, pierwszego biskupa Bizancjum; i świętego Trofima, pierwszego biskupa Arles.

Źródła i weryfikacja

Linie te zostały otrzymane w księdze rodowodów apostolskich wręczonej biskupowi Byersowi podczas jego sakry biskupiej w 2013 r. Nie zostały one po prostu przepisane. Każde ogniwo zostało zbadane i zweryfikowane w toku własnych badań biskupa Byersa, w oparciu o listy biskupów prowadzone przez Kościoły wymienione na każdej stronie oraz o uznane źródła historyczne dotyczące sukcesji biskupiej, wśród nich zapisy Stolicy Apostolskiej o sukcesji rzymskiej, listy Patriarchatu Ekumenicznego Konstantynopola i Patriarchatów Antiochii, zapisy Kościołów rosyjskiego prawosławnego, starokatolickiego, syryjskoprawosławnego i asyryjskiego oraz Registrum Sacrum Anglicanum Williama Stubbsa, rejestr konsekracji biskupów angielskich.

Tam, gdzie te źródła różnią się od książki, postępowano zgodnie ze źródłami, a linie zostały poprawione. Linie podane w książce, których nie dało się zweryfikować na podstawie źródeł, zostały pominięte. Każdego biskupa wymienionego na tych stronach czytelnik może sprawdzić w źródłach jego własnego Kościoła.

Linie apostolskie w skrócie

Biskup Byers ma sukcesję apostolską od dziesięciu apostołów – czterech z pierwotnych Dwunastu, świętego Pawła i pięciu z grona Siedemdziesięciu – jedenastoma odrębnymi drogami, z których każda została przedstawiona na osobnej stronie poniżej. Liczby wskazują jego miejsce w każdej linii.

Według tej samej miary, czyli głównej linii sakry, zwierzchnicy starożytnych Kościołów mają każdy jedną linię prowadzącą do jednego apostoła. Biskup Byers dzieli linię z każdym z nich, jak odnotowuje panel na stronie każdego apostoła.

Liczba linii nie dodaje niczego do łaski święceń, gdyż wystarcza jedna ważna linia; zostały one tu przedstawione jako świadectwo dla tych, którzy pragną je zbadać. Sukcesja apostolska nie jest współzawodnictwem, a biskup mający wiele linii nie ma większej władzy ani prawomocności niż ten, który ma jedną linię, pewną i możliwą do sprawdzenia. Niczego na tych stronach nie należy uważać za roszczenie do pierwszeństwa przed jakimkolwiek biskupem, a już najmniej przed tymi, którzy są tu wymienieni i którzy całe swoje życie oddali służbie Kościołowi. Linie zostały udokumentowane po to, aby wierni chrześcijanie i każdy, kto pragnie zbadać święcenia biskupa Byersa, mogli znaleźć fakty w jednym miejscu, i aby uwaga mogła spocząć tam, gdzie jej miejsce: na Słowie Bożym i Ewangelii Jezusa Chrystusa.

Święci i męczennicy

Na stronie każdego apostoła ci w linii, którzy oddali życie za wiarę, są oznaczeni jako męczennicy, a ci, którzy zostali kanonizowani lub w inny sposób wyniesieni na ołtarze, są oznaczeni jako święci lub błogosławieni – czy to w tradycji prawosławnej, czy w tradycji zachodniej, czy w obu. Kościoły różnią się co do tego, których świętych uznają i czego wymagają, zanim ktoś zostanie uczczony jako święty; oznaczenia na każdej stronie wskazują, który Kościół kogo czci. Dotyczą one wyłącznie świętości życia i nie mają żadnego wpływu na ważność jakiejkolwiek sakry.